معماری و بیونیک:
طی حدود 8/3 میلیارد سال از آفرینش زمین، طبیعت خود، تبدیل به طراح ومعمار نهایی شده است، طی این مدت گیاهان و جانوران توانستهاند با تزئینات و طراحیهای لازم بر مشکلات محیط زیست خود فائق آیند و انسان نیز در طول زندگی خود، همیشه سعی داشته برای ساخت و طراحی مکانها و وسایل مورد نیاز خود از طبیعت و محیط زیست اطراف خود الهام بگیرد، بعنوان مثال ساختمان بدن خفاش برای لئونارد و داوینچی ایدهائی بود که بتواند ماشین پرنده را طراحی کند. استدلالش اين بود که خفاش داراي بال کاملا پوشيده اي است که هوا را از خود عبور نمي دهد و بال خفاش را پوستي پرده مانند پوشانده است که آن را تقويت مي کند. حدود 400 سال بعد از طرح داوينچي ، ماشين پرنده توسط کلمنت آدر با الهام از خفاش ساخته شد و در سال 1890 تا ارتفاع 15 متري پرواز کرد.
یا نیروی عضلانی و در حین حال سرعت زیاد در دلفینها جرقهائی برای ساختن زیر دریائی بود،زيرا دلفين با نيروي عضلاني کم مي تواند بسرعت در آب حرکت کند و راز اين حرکت در پوست دو لايه بدنش است. لايه پوست بيروني قابل ارتجاع و لايه پوست دروني شبيه يک رشته لوله پر شده از ماده اسفنجي است. تلاطم هميشه با افزايش فشار همراه است پس اگر الگويي از يک جريان پرتلاطم در اطراف بدن دلفين تشکيل شود، اثر کلي اين تلاطم محسوس نخواهد بود. زيرا پوست قابل ارتجاع بيروني ، فشار را به لايه اسفنجي و تراکم پذير دروني که مانند فنر عمل مي کند منتقل مي نمايد. به طوري که جريان پرتلاطم پيش از آن که فرصتي براي پيشروي پيدا کند از بين مي رود و به همين دليل است که در طراحي زيردريايي ، جدار آن را مانند پوست دلفين مي سازند. به طوري که با يک موتور ثابت بتواند سريع حرکت کند
عنکبوتها با طراحی و بافتن ریسمانهایی که به استحکام پولاد هستند برای خود آشیانه میسازند،
زنبورها با رعایت کلیه قوانین هندسی پناهگاهی امن و مطمئن برای خود طراحی میکنند،

موریانهها خانههای خود را در بیابان و در هوائی بسیار گرم میسازند و تلاش میکنند با کندن راههایی پیچیده در خاک، سیستم گرمائی و تهویه داخل لانههای خود را خنک و متعادل نگه دارند، خاک انباشت لانههای آنها به صورت یک مجموعه کامل طراحی شده تا بتوانند نیازهای طبیعی خود را تأمین کنند،
اينها همه معماران طبيعتاند.
تقليد از طبيعت مزاياي بسياري دارد. فرض کنيم هر جاندار کنوني محصول چندين ميليون سال تکامل است. در اين فاصله زماني طبيعت هر چه را که با هدف ويژه اش سازگاري نداشته از بين برده است که از اين تجربه ارزشمند مي توان با مطالعه فرآيند تکامل مکانيسم هاي جديد فناوري را از روي موجودات زنده نسخه برداري کنيم. ساخت هواپيماهاي تيزپرواز با الهام از بال پرستو و بادقپک و ساخت رايانه با الهام از مغز و فکر انسان نمونه هاي بارز ديگري از کاربرد علم بيونيکي برای ساخت فناوریهای جدید است.
بيونيك در لغت نامه به معناي «زيستار شناختي» يا «بكارگيري اندامهاي ساختگي طبيعت» است كه براي اولين بار اين واژه توسط دانشمند امريكائي بنام جك. اي. استيل در سال 1959 بكار برده شد، وي بيونيك را علم سيستمهايي كه شالوده و پايه تمامي سيستمهاي زنده است، ميداند.
بطور كلي بيونيك و معماري بيونيك علمي است که به الهاميابي فني از ساختمانها، رفتارها و ارتباطات گوناگون عالم جانداران ميپردازد.
چارلي لوكستون از پيشگامان عرصه معماري بيونيك از كساني است كه ما را به تختة طراحي طبيعت برمي گرداند تا به چگونگي معماري، طراحي و مهندسي، نظام موجود در معماري طبيعت را پي ببريم، وي استفادة بجا از مواردي كه موجب استحكام ساختمان و ايجاد تنوع بطوري كه باعث ايجاد آرامش در آن فضا شود را مدّ نظر معماران بيونيك مي دانند. روح بخشيدن به ساختمان يكي از تمايلات ‹‹معماري بيونيك›› است كه به كمك خطوط مستقيم و يا منحني خالص و با توجّه به قدرت سازه براي تنفس (زنده نمايي) و القاء آهسته تماميت خود به آن دست پيدا مي كند و اين به همراه باريك بيني در اجراء مختلف ساختمان بدست ميآيد، اين جنبه بايد در همه موارد معماري بيونيك در نظر گرفته شود، مهمترين چيز براي معماري بيونيك آن است كه ساختمان تپش وزنده بودن خود را القاء كند.
اين يك باور متعالي كه با زنده بودن محيط زيست، هماهنگي كامل ايجاد شود، شايد يك طريقة معتبر و قوي براي آيندگان، ترويج روش اصلاح طلبي و توجه به واقعيتها از طريق ‹‹ معماري بيونيك›› باشد، بطور كلي معماري بيونيك مبارزهاي است با خشنودي از خود و تمايلي است به باز ساز ي همه چيز ، بنابراين انگيزه اي است منحصر بفرد.
منابع:www.roshd.ir
هفته نامه معماري نقش نو - مقاله محمد جديري عباسي
و وبلاگ http://bioroupsem.blogfa.com/post-38.aspx
ثبت اين صفحه