آئين‌نامه ايمني امور پيمانكاري مشتمل بر 2 فصل و 13 ماده به استناد مواد 85 ، 91 قانون كار جمهوري اسلامي ايران در جلسه مورخ 3/ 12/ 1388 شوراي‌عالي حفاظت فني تدوين و در تاريخ 5/ 3/ 1389 به تصويب وزير كار و امور اجتماعي رسيد.


آئين‌نامه ايمني امور پيمانكاري
هدف:
به استناد مواد 13، 85 و 91 قانون كار جمهوري اسلامي ايران هدف از تهيه اين آيين‌نامه عبارتست از:
٭ تعريف الزامات ايمني (كه بايد توسط پيمانكار در محيط‌هاي كار رعايت گردد)

٭ تدوين يك استراتژي براي مديريت پيشگيرانه ايمني پيمانكاران
٭ توجه به قوانين و مقررات ايمني در فعاليت‌هاي پيمانكاري
٭ ايجاد روشي براي پايش عملكرد ايمني آنها و تشريح مديريت ايمني پيمانكاران به منظور بهبود مستمر عملكرد ايمني پيمانكاران در تمام فعاليت‌هاي محوله
٭ ايمن‌سازي محيط كار و كاهش حوادث ناشي از كار به منظور صيانت از نيروي انساني و منابع مادي كشور
دامنه كاربرد
اين آيين‌نامه تمام فعاليت‌هاي پيمانكاري در كشور را كه مشمول قانون كار جمهوري اسلامي ايران مي‌شوند تحت پوشش قرار مي‌دهد.
فصل اول: تعاريف
كارفرما/مقاطعه‌دهنده:
شخص حقيقي يا حقوقي است كه اجراي عمليات موضوع پيمان را براساس اسناد و مدارك پيمان به پيمانكار واگذار مي‌نمايد، در ضمن نمايندگان ايشان در حكم كارفرما مي‌باشند.
پيمانكار/مقاطعه كار
شخص حقيقي يا حقوقي ذيصلاحي است كه براساس اسناد و مدارك پيمان، مسئوليت اجراي عمليات پيمان را به عهده مي‌گيرد.
قرارداد/پيمان:
پيماني است مكتوب في‌مابين كارفرما با پيمانكار اصلي يا پيمانكار اصلي با پيمانكاران فرعي يا مابين پيمانكاران فرعي با يكديگر كه بيان‌كننده تعهدات و التزام طرفين قرارداد در موضوع پيمان آنان است. در قرارداد پيمانكاري مواردي از قبيل مشخصات طرفين قرارداد، موضوع، مبلغ، مدت پيمان، تعهدات و اختيارات كارفرما و پيمانكار و فسخ يا خاتمه پيمان مشخص مي‌شود.
پيمانكار اصلي:
شخص حقيقي يا حقوقي ذيصلاحي است كه براساس اسناد و مدارك پيمان به عنوان مجري اصلي موضوع پيمان شناخته مي‌شود.
پيمانكار فرعي:
شخص حقيقي يا حقوقي ذيصلاحي است كه پيمانكار اصلي با وي براي انجام بخشي از امور، قرارداد منعقد نموده و پيمانكار مربوطه ملزم به اجراي تعهدات براساس اسناد و مدارك موضوع پيمان مي‌باشد.
صاحب كار:
شخصي است حقيقي يا حقوقي كه مالك يا قائم‌مقام قانوني مالك كارگاه بوده و انجام يك يا چند نوع از عمليات يا فعاليت كارگاه را به يك يا چند پيمانكار محول مي‌نمايد كه در اين حالت مطابق تعريف بند اول كارفرما يا مقاطعه‌دهنده ناميده مي‌شود، و در صورتي كه خود رأساً يك يا تعدادي كارگر را در كارگاه متعلق به خود بر طبق ماده2 قانون كار به كارگمارد از نظر اين قانون كارفرما محسوب مي‌گردد.
فصل دوم: مقررات
ماده1ـ مطابق ماده 13 قانون كار مقاطعه‌دهنده (كارفرما) مكلف است قرارداد خود را با مقاطعه‌كار (پيمانكار) به نحوي منعقد نمايد كه در آن مقاطعه‌كار (پيمانكار) متعهد گردد كه تمامي مقررات قانون كار و آيين‌نامه‌هاي مربوط به اين قانون را در مورد كاركنان خود اعمال نمايد.
ماده2ـ پيمانكاران مي‌بايست صلاحيت انجام كار خود را از نظر ايمني از وزارت كار و امور اجتماعي اخذ نمايند.
تبصره ـ نحوه تأييد صلاحيت پيمانكاران در دستورالعمل اجرايي كه به همين منظور توسط شوراي‌عالي حفاظت فني تدوين مي‌گردد، لحاظ خواهد شد.
ماده3ـ كارفرما بايستي با پيمانكاراني قرارداد منعقد نمايد كه صلاحيت انجام كار آنان از نظر ايمني توسط وزارت كار و اموراجتماعي تأييد شده باشد.
ماده4ـ پيمانكاران اصلي و فرعي مكلفند كليه قوانين و مقررات، آيين‌نامه‌ها و دستورالعمل‌هاي حفاظت فني و بهداشتي كار را در طول عمليات پيمان رعايت نمايند.
ماده 5 ـ كليه مسئوليت‌ها و تعهدات طرفين پيمان در مورد ايمني بايد صراحتاً در متن قرارداد لحاظ گردد.
ماده6 ـ در هنگام عقد قرارداد لازم است هزينه‌هاي مربوط به امور ايمني محاسبه و در متن قرارداد لحاظ نموده و پيمانكار از ابتداي قرارداد با نظارت كارفرما موظف به اجراي آن گردد.
ماده7ـ در هـنگام عقدقرارداد پيمانكاري لازم است امكانات و منابع مورد نياز براي انجام اقدامات كنترلي و پيشگيرانه مرتبط با ايمني حسب مورد توسط طرفين تأمين گردد.
ماده8 ـ كارفرما مي‌بايست بر ارائه آموزشهاي مورد نياز در زمينه‌هاي ايمني از طريق مراجع ذيصلاح به پرسنل تحت پوشش پيمانكاران اصلي و فرعي با توجه به نوع فعاليت، نظارت نمايد.
ماده9ـ كارفرما مكلف است با توجه به قوانين و آيين‌نامه‌هاي موجود و مفاد قرارداد في‌مابين، بر عملكرد ايمني كليه پيمانكاران خود نظارت نمايد.
ماده10ـ هرگاه صاحب كار اجراي كليه عمليات پيمان را از ابتدا تا پايان كار كلاً به يك پيمانكار محول نمايد، پيمانكار مسئول اجراي مقررات مرتبط با حفاظت فني و ايمني در كارگاه خواهد بود.
ماده11ـ هرگاه پيمانكار اصلي با موافقت كارفرما اجراي قسمت‌هاي مختلف عمليات پيمان را مطابق مفاد قراردادي به پيمانكار يا پيمانكاران ديگر محول نمايد، هر پيمانكار در محدوده پيمان خود مسئول اجراي كليه مقررات مرتبط بوده و پيمانكار اصلي مسئول نظارت و ايجاد هماهنگي بين آن‌ها خواهد بود.
ماده12ـ هرگاه صاحب كار اجراي عمليات پيمان را به پيمانكاران مختلف محول نمايد، هر پيمانكار در محدوده پيمان خود، مسئول اجراي مقررات مرتبط خواهد بود و صاحب كار مسئول ايجاد هماهنگي بين آن‌ها مي‌باشد.
ماده13ـ پيمانكاران ملزم به ثبت آمار و ارايه گزارش حوادث ناشي از كار به كارفرما جهت ارسال به اداره كار و اموراجتماعي محل مطابق دستورالعمل اجراي تبصره يك ماده95 قانون كار جمهوري اسلامي ايران مي‌باشند.
اين آيين‌نامه مشتمل بر 2 فصل و 13 ماده به استناد مواد 85 ، 91 قانون كار جمهوري اسلامي ايران در جلسه مورخ 3/ 12/ 1388 شوراي‌عالي حفاظت فني تدوين و در تاريخ 5/ 3/ 1389 به تصويب وزير كار و امور اجتماعي رسيده است.

منبع:دادخواهی دات نت