صفحه 2 از 4 نخستنخست 1234 آخرينآخرين
نمايش نتايج 11 تا 20 از 37

تاپیک: پرواربندی گوسفند

  1. #11
    عضو فعال آواتار milad gholami
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/2
    محل سكونت
    كرمان
    امتیاز
    282
    پست ها
    151

    پيش فرض

    نقل قول نوشته اصلي بوسيله iman.lotus نمايش پست
    دوستان یه واحد دامپروری پرواربندی بره و گوسفند از چه قسمتهایی تشکیل شده؟
    چه ساختمونهایی هست چه تاسیساتی لازم داره؟اگه عکسی چیزی دارید که عالی میشه ممنونم
    سلام

    1:محوطه بهاربند
    2:محوطه ای که سایه برای استراحت دام در برابر نور خورشید ایجادکند
    3:علوفه خودکن
    4:انبارعلوفه و کنسانتره
    وسلام
    ولی داشتی یکم تغییر میکنه
    سنگینی باری که خدا بردوش مامیگذارد
    آنقدر نیست که کمرمان را خرد کند
    به قدریست که ما را برای دعا به زانو در آورد.

  2. #12
    عضو فعال آواتار milad gholami
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/2
    محل سكونت
    كرمان
    امتیاز
    282
    پست ها
    151

    پيش فرض

    برای هر 28کیلوگرم وزن متابولیکی 68/1کیلوکالری انرژی برای نگهداری لازمه
    سنگینی باری که خدا بردوش مامیگذارد
    آنقدر نیست که کمرمان را خرد کند
    به قدریست که ما را برای دعا به زانو در آورد.

  3. #13
    عضو فعال آواتار milad gholami
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/2
    محل سكونت
    كرمان
    امتیاز
    282
    پست ها
    151

    پيش فرض

    نقل قول نوشته اصلي بوسيله aseman0172 نمايش پست
    سلام بر همه دوستان.من تا الان دامپروری نکردم. اگه این کار رو شروع کنم شکست میخورم؟
    توانایی راه اندازی با 20 راس گوسفند و ساخت مکان رو هم دارم؟ آیا این کار من ریسک هست یا نه؟ رشته تحصیلی منهم ربطی به این شغل نداره؟
    ممنون از پاسخگو بودنتون
    اگه توانای فروش رو داشته باشی چرا شکست برای جلوگیری از این کار سه تا چهار ماه قبل از قربان خریداری ئ وبرای قربان بفروش
    مکان نمیخوا بسازی فقط حصار برای جلوگیزی ار حمله حیوانات وحشی باشه کامله
    20راس سود کمی برات به همراه داره پس برای این که روحیت خراب نشه بهتره از هزینه ساخت وساخت رو حذف کن و تعدادرو افزایش ده
    حتی می توانی از یونجه که گران هست بکاهی و کودمرغی بی افزای
    و...
    سنگینی باری که خدا بردوش مامیگذارد
    آنقدر نیست که کمرمان را خرد کند
    به قدریست که ما را برای دعا به زانو در آورد.

  4. تشكر از اين پست


  5. #14
    تازه وارد
    رشته
    مهندسی کامپیوتر
    تاريخ عضويت
    2009/1
    امتیاز
    40
    پست ها
    18

    پيش فرض

    [مشاهده ی لینک ها فقط برای اعضا امکان پذیر است. ]
    نام نژاد: رومانف
    منشاء : روسیه
    وزن قوچ بالغ : 70 کیلوگرم
    وزن میش : 60 کیلو گرم
    افزایش وزن روزانه: 264 گرم
    چند قلو زائی: 280 درصد
    اصل این نژاد در دره ولگا در شمالغرب مسکو می باشد. رومانف یک نژاد خالص بوده واز تلاقی نژادها بوجودنیامده است رومانف یک نژاد زودرس بوده وبره هاي این نژاد در سن 4 ماهگی نیز خصوصیات بلوغ از خودنشان می دهند. این نژاد در تمام طول سال امکان تولید مثل دارد وقوچهاي رومانف در تمام فصول امکانبارورکردن میش ها را خواهند داشت.
    رکورد تعداد بره سالم متولد شده در یک زایش متعلق به این نژاد بوده وتعداد 9 بره می باشد که در روسیه اتفاق افتاده است میش هاي با سهم خونی 50 % رومانف نیز قادرند چند قلو زائی بالائی در حدود 270 داشته باشند. عدد ۷/۲ درصد بدین معنی است که از تعداد یک صد میش زایش کرده تعداد 270 بره بدنیا آمده است.
    میش هاي رومانف مادران فوق العاده اي از نظر تغذیه ورسیدگی به بره ها هستند واز نظر خصوصیات مادري کمتر نژادي با رومانف قابل مقایسه می باشد.
    بره ها در زمان تولد وزن بدن بالائی ندارند ولی رشد روزانه مطلوبی دارند وبره ها فعال شاداب وتلفات کمیدارند.
    زمان مناسب براي جفت گیري براي بره هاي رومانف در سن 8 ماهگی می باشد. نژاد رومانف اگر با نژادهاي گوشتی سنگین مانند شاروله و یا ال دوفرانس تلاقی داده شود نتایج بسیار قابلتوجهی از نظر مقدار رشد روزانه و راندمان لاشه را نشان خواهد داد. توانائی این نژاد براي تولید مثل خارج از فصل باعث می شود در گله ها این نژاد به سرعت تکثیر پیدا کند. با برنامه ریزي هاي اصولی میتوان بره زائی 8 ماه یک دوره وتعداد 3 زایش در دوسال را از این نژاد انتظارداشت ویک از بهترین نژادها براي پایه مادري می باشد.
    منبع:
    [مشاهده ی لینک ها فقط برای اعضا امکان پذیر است. ]

  6. #15
    اخراجی موقت
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/6
    محل سكونت
    کنارسواحل زیبای خزربابلسر
    امتیاز
    5599
    پست ها
    2,224

    پيش فرض

    [مشاهده ی لینک ها فقط برای اعضا امکان پذیر است. ]
    در غرب استراليا بيشتر پروش دهندگان گوسفند مكمل هاي غذايي را زماني مورد استفاده قرار ميدهند كه خوراكها ي مزرعه بيشتر شامل كاه غلات با كيفيت پايين و علوفه ي خشك باشد , در حاليكه اين خوراكها نميتوانند نيازهاي غذايي بره ها يا ميشهاي مرحله آخر آبستني يا در شير دهي را تامين كنند .
    هدف از تغذيه خوراکهاي مكمل اطمينان از آن است كه حيوان بتواند تا حد امكان خوراك خشك دريافت كند در حالي كه اين خوراك مكمل را با كيفيت برتر جهت نگهداري و رشد دريافت مي دارد . خوراكهاي مكمل ميتوانند ديگر مواد مغذي كه موجب افزايش بهره وري استفاده از خوراك ميشوند را نيز تامين كند .
    تمام اين اقدام ها بايد با توجه به خوراكهاي موجود در منطقه و قيمت آنها باشد.
    انتخاب خوراكهاي مكمل :
    مكمل هاي مهمي كه در دسترس پرورش دهندگان مي باشد شامل آجرهاي ليسيدني ٬ دانه غلات (يولاف جو و گندم )لوپن ٬ علوفه ٬ غلات ٬ علوفه مرتع و كاه غلاتي كه ممكن است براي بهبود كيفيت فر آوري شده باشد . در اين مقاله مزايا و معايب نسبي هر كدام از اين اقلام بررسي ميشود .
    بلوكهاي ليسيدني :
    بيشتر بلوكهاي ليسيدني براي تامين اوره و مينرالها براي حيواناتي كه خوراكهاي كم پروتئين مراتع را مصرف ميكنند ساخته شده است تا آمونياك شكمبه اي لازم براي فعاليت جمعيت ميكروبي فراهم شود .
    در غرب استرالیا دامهايي كه كاه غلات را با مكمل بلوكها ي ليسيدني مورد استفاده قرار ميدهند افزايش وزن بيشتري دارند .
    آزمايشهاي ايستگاههاي تحقيقاتي نشان داده است كه در سالهاي متعادل با مقداري باران تابستانه گوسفنداني كه از بلوكهاي ليسيدني همراه با كاه استفاده ميكرده اند سرعت كاهش وزن كمتري در مقايسه با گوسفنداني كه كه از اين مكمل استفاده نميكرده اند ٬ داشته اند . اين در حالي است كه گوسفندان تغذيه شده با لوپن اضافه وزن داشته اند .
    استفاده از بلوكهاي ليسيدني راحت است ٬ براحتي حمل ميشود و تنها بايد هر 2تا 3 هفته يك بار مورد استفاده قرار داد . ولي قيمت نسبتا بالاي مواد مغذي در اين بلوكها باعث ميشود كه اين مكملهاي خوراكي گران تمام شوند .
    ‌‌‌‌‌دانه هاي غلات :
    دانه ي غلات بيشترين و گسترده ترين شكل خوراكهاي مكمل در دسترس هستند كه معمولاً از بلوكها و شبدر ارزانترند .همچنين براحتي ميتوان آنها را حمل و نقل و انبار كرد . اما دانه ٔغلات حاوي مقادير بالاي بالاي نشاسته مي باشند . در ابتداي تغذيه با آنها با احتياط و دست كم هفته اي دو بار تغذيه شوند تا از مسموميت ناشي از آنها جلوگيري شود .
    محققان به وضوح نشان داده اند كه تغذيه نشاسته (بصورت دانه هاي غلات )همراه با جيره هاي بر پايهٔكاه موجب كاهش ميزان گوارش سلولز (فيبر ) تا 50%ميشود . دامهايي كه فقط با كاه تغذيه شدند٬ در 6 هفتهٔابتدايي آزمايش تغيير وزني مشابهي با دامهايي داشتند كه همراه با كاه تا 40% كل جيره نشاستهٔ گندم دريافت ميكردند .
    براي آنكه مقادير اقتصادي دانهٔ غلات توسط گوسفند استفاده شود بايد با افزودن مواد اضافي مقدار مصرف آن را محدود كرد . نشان داده شده كه مخلوط سنگ آهن با جو (در حالي كه 30 % جيره را تشكيل دهد)موجب محدود كردن مصرف جو تا 200 گرم در راس در هر روز ميشود . خوراندن چنين مخلوطي به ميشهاي آبستن در طول تابستان و پاييز موجب ثابت ماندن وضعيت آنها شده است .
    البته به نظر ميرسد كه چند اشكال فني در مخلوط كردن سنگ آهك با جو وجود دارد . ماده ي خشك سنگ آهك بايد نسبتا پايين و ثابت باشد تا مخلوط به راحتي تشكيل شود .
    همچنين سنگ آهگ ممكن است درون تانكهاي ذخيره يا هاپر سولفيد شود كه خود مستلزم صرف نيرو و كارگر براي شكستن آن است .
    حالت سفت شدن همچنين ممكن است در لبه دهانه خوراك ريزها به وجود آيد كه بايد دست كم دوباره در هفته تميز شوند . اين مشكلات بايد در كنار مسائل مربوط به تجهيزات مخلوط كردن و تغذيه كردن مخلوط مورد توجه باشد .
    لوپن :
    دانه لوپن معمولا در مقادير مساوي به ازاي هر تن گرانتر از دانه غلات است ولي با افزايش دانسته هاي ما از ارزش اين مكمل غذايي به نظر مي آيد كه شايد حتي با قيمت بيشتر خريد اين خوراك از لحاظ اقتصلدي به صرفه باشد . اين دانه مقدار اندكي نشاسته دارد لذا موجب اسيدوز نمي شود . به همين دليل نيازي نيست كه فقط دوبار در هفته تغذيه شود .
    به نظر ميرسد كه دست كم 6 هفته تغذيه با خوراك هاي حاوي نشاسته ي بالا مثل گندم و جو نياز است كه اين خوراكها بابازدهي مناسب توسط حيواناتي كه علوفه كم اهميت مي خورند مورد استفاده قرار مي گيرد . كيفيت يولاف بسته به محل كشت متغير است وميتواند عملكرد حيوان را بشدت تحت تاثير قرار دهد
    تاثير اين خوراكها مكمل بر ميزان رشد پشم حيوان نيز بايد مورد توجه قرار گيرد .
    لوپن پروتئين را همچون انرژي تامين ميكند .
    كاه غني شده :
    كاه عمل آوري شده يك جايگزين براي استفاده از دانه هاي مكمل يا بلوكهاي ليسيدني ٬ عمل آوري كاه كم كيفيت غلات است كه موجب افزايش گوارش پذيري آن ميشود .
    در اين خصوص بايد هزينه هاي برداشت كاه ٬ بسته بندي و در كنار هزينه هاي ناشي از عمل آوري مورد توجه قرار گيرد . تغذيه با كاه عمل آوري شده همچنين متضمن استفاده از مقادير زياد خوراکها براي توليد جيره كامل مي باشد . مهمترين مزيت اين راهكار استفاده از مواد خام (كاه غلات )ارزان قيمت است و گوسفندان ‌‌‌‌در مراتع محدود شده افزايش مقدار خوراك مرتعي در ابتداي پاييز در پي خواهد داشت .
    آ – آلكالاژ :
    اين كارباافزودن هيدروكسيد سديم به كاه براي افزايش هضم پذيري آن انجام ميشود . در اين پروسه كاه بر روي هم انباشته ميشود يا در يك حفره سيلو مي گردد . سپس مخلوطهاي معدني بدان افزوده ميشود اين پروسه باعث افزايش هضم پذيري كاه ميشود كه هنگامي كه به گاوها داده شود٬ افزايش وزن بهتري در مقايسه با كاه ساده دارد . اگر چه هنگامي كه كاه آلكالاژ به گوسفند داده ميشود مقدار رشد متغير تر است .
    ب – اوره :
    روش دوم استفاده از اوره كه در بيشتر نقاط جهان انجام ميشود . اگر چه بر خلاف افزايش هضم پذيري بعد از عمل آوري ٬ عملكرد گوسفنداني كه كاه عمل آوري شده دريافت كردند به طور معني داري از آنهايي كه كاه ساده همراه با 250 گرم دانه لوپن دريافت كردند٬ كمتر بود .
    نتيجه :
    به نظر ميرسد دانه لوپن مناسبترين خوراك مکمل باشد ولی استفاده از آن محمدود است . وارد کردن خوراک باعث افزايش ريسك ناشي از تخم علف هاي هرز ميشود . پرورش دهندگاني كه خود يولاف و جو مي كارند ترجيح ميدهند كه هزينه هاي ناشی از حمل و نقل خريد لوپن را نداشته باشند .
    نوع و مقدار خوراكهاي مكمل بر اساس خوراكهاي در دسترس وضعيت حيوان و اهداف پرورش متغيير است . نتايج مربوط به مقدار رشد پشم و تغير وزن با توجه به نوع و مقدار خوراكهاي مكمل و در سيستم هاي چراي مشابه٬ راهكارهايي براي پرورش دهندگان در جهت اتخاذ سياستهاي مديريتي بوجود مي آورد .

  7. #16
    اخراجی موقت
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/6
    محل سكونت
    کنارسواحل زیبای خزربابلسر
    امتیاز
    5599
    پست ها
    2,224

    پيش فرض

    کاوه رئیسی دهکردی ، فرشاد زمانی ، محمود وطن خواه، یاسر رحیمیان
    استفاده از ماشک تلخ به صورت خام و فرآوری شده در جیره گوسفندان پرواری
    منبع در انتهای مقاله درج شده است ۱۴ دي ۱۳۹۰

    به منظور بررسی تأثیر مصرف دانه ماشک تلخ به صورت خام و فرآوری شده بر خصوصیات رشد و لاشه بره­های پرواری تعداد 21 رأس بره نر لری بختیاری از شیرگیری شده با میانگین وزن 76/1±55/35 کیلوگرم و در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با 7 تیمار شامل :تیمارهای شاهد و سطوح مختلف دانه ماشک تلخ خام و خیسانده شده درآب (25، 50 و 75 درصد) جایگزین کنجاله تخم پنبه به مدت 75 روز در ایستگاه پرورش و اصلاح نژاد گوسفند در شهرکرد انجام شد.

    کاوه رئیسی دهکردی، فرشاد زمانی، محمود وطن خواه، یاسر رحیمیان
    1-دانش آموخته کارشناسی ارشد مهندسی علوم دامی ، دانشگاه ازاد اسلامی واحد شهرکرد
    2- عضو هیات علمی بخش علوم دامی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان چهار محال و بختیاری
    3- دانش آموخته کارشناسی ارشد مهندسی علوم دامی ، دانشگاه ازاد اسلامی واحد خوراسگان اصفهان
    چکیده به منظور بررسی تأثیر مصرف دانه ماشک تلخ به صورت خام و فرآوری شده بر خصوصیات رشد و لاشه بره­های پرواری تعداد 21 رأس بره نر لری بختیاری از شیرگیری شده با میانگین وزن 76/1±55/35 کیلوگرم و در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با 7 تیمار شامل :تیمارهای شاهد و سطوح مختلف دانه ماشک تلخ خام و خیسانده شده درآب (25، 50 و 75 درصد) جایگزین کنجاله تخم پنبه به مدت 75 روز در ایستگاه پرورش و اصلاح نژاد گوسفند در شهرکرد انجام شد. صفات رشد از جمله افزایش وزن روزانه، خوراک مصرفی، ضریب تبدیل و خصوصیات لاشه شامل گوشت لخم، چربی و استخوان به تفکیک در قطعات لاشه مورد بررسی و ثبت قرار گرفت. اطلاعات به دست آمده توسط برنامه نرم افزاری( 2002) SAS مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت و مقایسه میانگین­ها با استفاده ازآزمون T و روش دانکن صورت گرفت. نتایج آزمایش نشان داد اضافه وزن روزانه، ضریب تبدیل خوراک، درصد گوشت لخم در گروه دریافت کننده 25 درصد ماشک تلخ به جای کنجاله تخم پنبه به ترتیب 01/±32/0 کیلوگرم ، 28/0±90/6 و 74/50 درصد، بود که اختلاف آماری معنی داری با سایر تیمار­های آزمایشی داشت(p<0/05). نتایج کلی این تحقیق نشان داد استفاده از دانه ماشک تلخ به صورت خام و فرآوری شده در جیره بره­های پرواری به صورت جایگزینی مکمل پروتئینی تا 25 درصد علاوه بر اثرات مثبت بر صفات رشد بر کیفیت لاشه و افزایش تولید گوشت لخم نیز تأثیر معنی داری داشت.
    واژه های کلیدی: ماشک تلخ، عمل آوری، بره پرواری، عملکرد، صفات لاشه. مقدمه مهمترین نکته در خصوص پرورش دام ، مدیریت تغذیه­ای آن­هاست که می­بایستی جیره غذایی با قیمتی مناسب تهیه گردد. مشکلی که اکثر پرورش دهندگان دام با آن روبرو هستند، استفاده از منابع خوراکی است که در داخل کشور تولید نگردیده و جزو اقلام وارداتی می­باشد و این موضوع برای دامداران اهمیت دارد که بتوانند استفاده از خوراک های محلی را ترویج دهند و با کاهش قیمت راندمان تولید را بالا ببرند ( 17 و 19). استفاده از مواد خوراکی وارداتی به علت بار ارزی آن معقولانه نیست و دیر یا زود بخش کشاورزی و صنعت باید این مسأله را مرتفع و کشور را از واردات موادی که نولید آنها در کشور به به تکنولوژِی چندان پیشرفته ای نیاز ندارد بی­نیاز سازد. استفاده از سایر مواد خوراکی در جیره بستگی به میزان در دسترس بودن آن در هر منطقه دارد(1). ماشک تلخ جز خانواده بقولات می­باشد که به منظور تغذیه دام و طیور و همچنین در زمان قدیم برای تغذیه انسان در مواقع قحطی مورد استفاده قرار می­گیرد و نام علمی آن ویسه آ ارویلیا[2] می­باشد.(7). ماشک تلخ دارای ارزش غذایی بالایی است و در حدود 23 تا 28 درصد پروتئین خام و 2/18 مگاژول بر کیلوگرم انرژی کل و در حدود 13 مگاژول بر کیلوگرم انرژی متابولیسمی و 3098 کیلوکالری در کیلوگرم انرژی قابل سوخت و ساز ظاهری و3100 کیلوکالری در کیلوگرم انرژی قابل سوخت و ساز حقیقی می­باشد(2، 8 ، 9 و 10). با وجود ارزش غذایی مناسب این دانه برای نشخوارکنندگان ،این دانه برای حیوانات تک معده­ای خصوصاً جوجه­ها می­تواند زیان بخش باشد. این اثرات نامطلوب می­تواند ناشی از حضور برخی فاکتورهای ضد تغذیه­ای نظیر ال کاناوانین، گلوکزید سیانوژنیک، بازدارنده تریپسین ، کاتچین ویک نوع لکتین خاص باشد(7) .از این رو تغذیه مداوم این دانه در طیور و در مقادیر بالا در دام می­تواند مشکل ساز باشد. با این حال ماشک تلخ منبع خوبی از مواد معدنی به خصوص آهن و مس می­باشد و الگوی اسید آمینه های آن بجز در مورد اسید آمینه گوگرددار خوب و قابل مقایسه با سویا می باشد. لازم به ذکر است اولین اسید آمینه محدودکننده و مطلوب آن بترتیب متیونین و لیزین می­باشد(2).آزمایشات اندکی در مورد استفاده از این دانه با ارزش در جیره غذایی گوسفندان پرواری صورت گرفته است ولی نتایج آنها حاکی اثرات مطلوب این دانه بر عملکرد و رشد بره های پرواری بوده است (4).

    مواد و روش آزمایش
    21 راس بره نر لری بختیاری پس از شیر گیری با میانگین وزن 76/1±5/35 کیلوگرم بصورت تصادفی انتخاب و در قالب طرح آزمایشی کاملا تصادفی به 7 گروه با 3 تکرار تقسیم و به مدت 75 روز پروار شدند. بره­های مورد آزمایش به مدت 12 ساعت بدون دریافت آب و غذا نگه داری و سپس وزن کشی شدند. جیره­های آزمایشی بر اساس نیاز­های رایج (حاوی 40% علوفه و 60% کنسانتره) به منظور تامین احتیاچات براساس جداول استاندارد NRC 1998 متعادل و بصورت کنسانتره با انرژی متابولیسمی 6/2 مگا کالری در کیلو گرم ماده خشک و 16/ 14درصد پروتئین خام تهیه شدند (جدول 1). پس از مدت ده روز دوره عادت دهی، انتقال بره­ها به باکس­های انفرادی انجام شد و با شروع آزمایش، جیره غذایی گروه­های مختلف آزمایشی ،در 3 نوبت صبح، ظهر و عصر بصورت کامل [3]در اختیار بره­ها قرار گرفت. در هر نوبت باقی مانده خوراک پس از جمع آوری وزن کشی گردید. پس از اتمام دوره پرواربندی ، به منظور بررسی اثر جیره­های غذایی متفاوت بر خصوصیات لاشه کلیه بره­ها توسط ذبح اسلامی کشتار و به روش فرید تجزیه لاشه آنها صورت گرفت(12) . پس از پوست کنی دام دستگاه گوارش جدا شد و محتویات شکمبه و دستگاه گوارش توزین گردید و وزن خالی بدن محاسبه شد. پوست، دستگاه گوارش، کبد، شش­ها، قلب، طحال، کلیه­ها، بیضه ها، چربی­های محوطه بطنی بصورت جداگانه و لاشه گرم توزین و تمامی اجزی غیر لاشه در بسته بندی نایلونی و در سبد مخصوص با قید شماره دام به سرد خانه انتقال یافت پس از سرد شدن مورد توزین قرار گرفت نیم لاشه راست به قطعات گردن، دست، سینه، قلوه گاه، راسته، ران و دنبه قطعه بندی گردید و هر یک از قطعات به صورت جداگانه مورد تجزیه فیزیکی شامل گوشت، استخوان، چربی زیر جلدی و چربی بین عضلانی قرار گرفت و توسط چرخ گوشت، چرخ و نمونه 100 گرمی به صورت تصادفی از نقاط مختلف اخذ و با قید شماره دام جهت بررسی درصد چربی و پروتئین به آزمایشگاه ارسال گردید. در آزمایشگاه درصد چربی به روش سوکسله و درصد پروتئین به روش کلدال اندازه­گیری شد. همچنین ضخامت چربی پشت در ناحیه دنده 12 و 13 بوسیله کولیس اندازه گیری و ثبت شد. سطح مقطع عضله راسته با گذاشتن کاغذ کالک بر روی آن طراحی و با استفاده از پلان متر مساحت مورد نظر محاسبه گردید. در پایان اطلاعات بدست آمده در برنامه Excel دسته بندی و بایگانی شد و سپس با استفاده از نرم افزار آماری(2002) SAS به روش GLM مورد آنالیز قرار گرفت و میانگین ها با آزمون دانکن و آزمون T مقایسه گردید.
    جدول 1- ترکیب و درصد مواد غذایی در جیره آزمایش بر اساس ماده خشک
    اجزای جیره (%)
    گروه شاهد
    %25 ماشک تلخ
    % 50 ماشک تلخ
    % 75 ماشک تلخ
    یونجه خشک
    40
    40
    40
    40
    گندم
    9
    5/7
    6
    7/5
    ماشک تلخ
    0
    75/0
    5/1
    25/2
    جو
    21
    21
    21
    21
    ذرت
    3
    3
    3
    3
    کنجاله سویا
    32/1
    32/1
    32/1
    62/1
    کنجاله پنبه دانه
    3
    25/2
    5/1
    75/0
    سبوس گندم
    2/16
    18
    4/20
    7/20
    سبوس برنج
    3
    7/2
    8/1
    5/1
    کربنات منیزیم
    24/0
    24/0
    24/0
    24/0
    کربنات کلسیم
    54/0
    54/0
    54/0
    54/0
    جوش شیرین
    3/0
    3/0
    3/0
    3/0
    آنزیمیت
    02/1
    02/1
    02/1
    02/1
    مکمل خوراک پرواری
    2/1
    2/1
    2/1
    2/1
    نمک
    18/0
    18/0
    18/0
    18/0
    ترکیبات محاسبه شده
    انرژی متابولیسمی[مشاهده ی لینک ها فقط برای اعضا امکان پذیر است. ]
    6/2
    6/2
    6/2
    6/2
    پروتئین خام (%)
    16/14
    16/14
    16/14
    16/14
    کلسیم (%)
    82/0
    82/0
    82/0
    82/0
    فسفر (%)
    6/0
    6/0
    6/0
    6/0
    NDF (%)
    2/43
    7/43
    5/44
    1/44
    ADF (%)
    6/21
    2/21
    5/21
    4/21
    خاکستر (%)
    5/8
    6/8
    5/8
    4/8

    نتایج و بحث : ترکیبات شیمیایی دانه ماشک تلخ : ترکیبات شیمیایی دانه ماشک تلخ بر اساس درصد ماده خشک در جدول(2) نشان داده شده است. محتوای پروتئین خام این دانه در حدود 23 درصد بود که منبع خوبی از پروتئین بود و مشابه با نتایج گنزالس و همکاران و حداد و همکاران بود (13 و15). هرچند صادقی و همکاران و فاران و همکاران ، میزان پروتئین آن را به ترتیب 25 و 28 درصد گزارش کردند (8 و 23).
    جدول2- ترکیب شیمیایی تعیین شده ماشک تلخ مورد استفاده در جیره های آزمایشی
    ترکیبات شیمیایی
    دانه ماشک تلخ
    ماده خشک
    چربی خام
    پروتئین خام
    عصاره عاری از ازت
    الیاف خام
    خاکستر
    (بر اساس درصد ماده خشک)
    88.6
    3.44
    22.41
    1.2
    5.31
    3.35


    دانه ماشک تلخ محتوای فیبر پایینی (NDF و ADF) نسبت به کنجاله تخم پنبه می باشد. گنزالز و آندرس و صادقی و همکاران ، بالاترین میزان ADF و NDF را برای ماشک تلخ گزارش کردند(13 و 23)، در صورتی که کمترین میزان توسط حداد و همکاران گزارش شد(15). با توجه به ترکیبات متفاوت گزارش شده در این مطالعه صادقی و همکاران گزارش کردند که بسته به شرایط رشد و اقلیم ترکیبات آن در مناطق مختلف متفاوت می­باشد (23).
    خوراک مصرف، اضافه وزن روزانه و ضریب تبدیل غذایی
    جدول (3) میزان خوراک مصرفی هر یک از تیمارها را نشان می­دهد. نتایج نشان داد میزان خوراک مصرفی در گروهی که 25 درصد دانه ماشک تلخ خام مصرف کرده­اند نسبت به سایر تیماره های آزمایشی بالاتر(156±8/54 کیلوگرم ) در یک دوره 75 روزه و تفاوت آماری معنی­داری با سایر گروه ها داشته است(p<0/05). همچنین نتایج این آزمایش نشان داد خیساندن ماشک تلخ در آب باعث کاهش میزان مصرف خوراک در گروه­های آزمایشی شده است و علت این بود که خیساندن دانه ماشک تلخ باعث افزایش حجم آن می­شود و در نتیجه خوراک مصرفی را کاهش می دهد و همچنین خیساندن باعث می­شود خوشخوراکی آن کاهش یابد. این نتایج با نتایج سوری و پوری، عبدوالله و همکاران و هادجی پانایتو همخوانی داشت(4، 16 و 25)، ولی مخالف گفته های یالسین و همکاران، فاران و همکاران ، یعقوفر و همکاران و گئونا و همکاران بود و علت این بود که در این سطح غلظت بازدارنده­ها خصوصاً کاناوانین و تانن پایین بود. کاناوانین باعث کاهش رشد پروتئین میکروبی و هضم پروتئین در شکمبه و سرعت تخمیر مواد در شکمبه را کاهش می دهد (3، 8، 14و 26).
    نتایج آزمایش در جدول (3) میانگین اضافه وزن روزانه تیمارهای آزمایشی را نشان داده است بیشترین افزایش وزن مربوط به گروهی است که از ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد مصرف نموده( 0/32±0/009 کیلو گرم) در روز بود که با سایر تیمارهای آزمایشی تفاوت آماری معنی­داری داشت(p<0/05). تفاوت در اضافه وزن روزانه وابسته به خوراک مصرفی می­باشد که بالاترین میانگین وزن روزانه در گروه گوسفندان تغذیه کننده از ماشک تلخ 25 درصد ناشی از بالا بودن ماده آلی در خوراک مصرفی این گروه می باشد(4).
    در جدول (3) نتایج مربوط به ضریب تبدیل تیمارهای مختلف آزمایشی نشان داده شده است. طبق نتایج آزمایش کمترین و مطلوب ترین میزان ضریب تبدیل متعلق به گروه دریافت کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد (6/90±0/28)، و بالاترین ضریب تبدیل مربوط به گروه دریافت کننده ماشک تلخ خام در سطح 75 درصد (9/30±0/69) و فرآوری شده(9/28±0/48) بود، و بین سایر گروه های آزمایشی اختلاف آماری معنی­داری مشاهده نشد(p>0/05). این نتایج با نتایج عبدوالله و همکاران و فاران و همکاران همخوانی نداشت ولی مطابق نتایج حداد و همکاران ، سورا و همکاران ، پوری و همکاران و مهمت گل بود .که عبدوالله علت بالا بودن ضریب تبدیل غذایی در سطح پایین ماشک تلخ را بالا بودن ماده آلی در جیره دانست(4، 5، 8، 15، 21، و 25). دانه ماشک تلخ محتوای فاکتورهای ضد تغذیه ای نظیر پروتئازها، تاننها و کاناوانین می باشد، اثرات تانن همراه با توانایی ترکیب با پروتئین جیره و پلی مرهای دیواره سلولی، و کاهش دفع میکروب های گوارشی می شود(13).
    جدول3- مقایسه میانگین صفات رشد تحت اثر تیمارهای آزمایشی
    تیمار
    تعداد
    اضافه وزن روزانه
    خوراک مصرفی
    ضریب تبدیل
    شاهد
    3
    0/22±0/02b*
    138/66±14/29ab
    8/84±0/27a
    25 درصد ماشک تلخ خام
    3
    0/32±0/009a
    156±8/54a
    6/90±0/28b
    50 درصد ماشک تلخ خام
    3
    0/22±0/03b
    140/33±14/74ab
    8/88±0/26a
    75 درصد ماشک تلخ خام
    3
    0/20±0/02b
    132±9/53b
    9/30±0/69a
    25 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    0/21±0/02b
    132/33±7/37b
    8/85±1/42a
    50 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    0/21±0/02b
    131/66±3/51b
    8/63±0/86a
    75 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    0/20±0/006b
    136/33±10/59ab
    9/28±0/48a

    * در هر ستون اعداد با حروف غیر مشابه اختلاف معنی داری با هم دارند(p<0/05)
    مقایسه میانگین وزن ترکیبات لاشه و غیر لاشه
    مقایسه میانگین وزن لاشه گرم، وزن لاشه سرد ، وزن نیم دنبه لاشه راست ، وزن کل گوشت خام و سطح مقطع درجدول (4) آورده شده است. وزن لاشه سرد و گرم در گروه دریافت­کننده 25 درصد ماشکماشک تلخ خام نسبت به سایر گروه­های آزمایش بالاتر بوده است ، و دارای اختلاف آماری معنی­داری با سایر تیمارها می­باشد(p<0/05). همچنین از لحاظ عددی بعد از گروه دریافت­کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد، بالاترین وزن لاشه سرد و گرم مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ فرآوری­­شده در سطح 25 درصد و کمترین آن مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ خام و فرآوری­شده در سطح 75 درصد بود. این نتایج با نتایج عبدوالله و همکاران، لنزا و همکاران، مهمت گل و همکاران و یالسین و همکاران همخوانی نداشت(4، 17، 21 و 26). وزن کل نیم دنبه نیم لاشه راست تحت تأثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت و تفاوت آماری معنی­داری بین تیمار­ها مشاهده نشد(p>0/05). از لحاظ عددی بالاترین میزان مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد و کمترین آن مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ خام در سطح 75 درصد بود. این نتایج با نتایج عبدوالله و همکاران همخوانی نداشت(4 و 5). علت این است که ماشک تلخ انرژی متابولیسمی بالایی دارد و جیره­هایی که حاوی سطوح ماشک می­باشند انرژی متابولیسمی بالاتری نسبت به جیره شاهد که فاقد آن می­باشد دارند و درنتیجه باعث افزایش اندکی چربی در لاشه می­شود. همچنین در سطح پایین ماشک تلخ در جیره به علت کاهش غلظت مواد ضد تغذیه­ای خوراک مصرفی و اضافه وزن روزانه دام بالاتر است و در نتیجه رشد و عملکرد حیوان بالاتر رفته و متناسب با جثه حیوان وزن دنبه هم تحت تأثیر قرار می­گیرد. همچنین به علت اینکه میزان فیبر جیره حاوی ماشک تلخ نسبت به جیره شاهد پایین­تر می­باشد لذا جایگزینی ماشک تلخ باعث کاهش فیبر جیره و در نتیجه کاهش چربی لاشه میشود. بیشترین وزن کل گوشت لخم متعلق به گروهی می­­باشد که از ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد مصرف می­کرد ، و بین این تیمار و بقیه تیمارها تفاوت آماری معنی­داری مشاهده شد(p<0/05). کمترین میزان گوشت مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ فرآوری­شده در سطح 75 درصد بود. این نتایج با نتایج عبدوالله و همکاران همخوانی داشت و دلیل را این گونه بیان کرده بود که ماشک تلخ بالاترین نیتروژن آزاد خارج شده و پروتئین قابل حل در شکمبه را در مقایسه با گروه شاهد دارد که باعث هدایت چربی­های مطلوب به محیط شکمبه که منجر به تولید درصد گوشت لخم بالاتری می­شود(4). این نتایج با نتایج مهمت گل و همکاران همخوانی نداشت(21). از این جدول چنین می­شود استنباط کرد که روی هم رفته در سطح 25 درصد ماشک تلخ خام و فرآوری­شده میزان کل گوشت لخم لاشه بیشتر از سطوح دیگر بوده است و دلیل این است که در این سطح به دلیل پایین بودن غلظت مواد ضد تغذیه­ای قابلیت جذب پروتئین و مواد مغذی بالا می­باشد. در تیمار شاهد میزان پروتئین و مواد مغذی نسبت به تیمارهای ماشک تلخ پایین­تر می­باشد که باعث کاهش گوشت لخم در لاشه می­شود. سطح مقطع ماهیچه راسته معادل میزان گوشت لخم لاشه می­باشد که بیشترین سطح مقطع مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد و کمترین مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ خام در سطح 50 درصد بوده است و تفاوت آماری معنی­داری بین تیمار­ها وجود دارد(p<0/05). این نتایج با نتایج عبدوالله و همکاران همخوانی نداشت(4). دلیل این که در سطح فرآوری سطح مقطع ماهیچه راسته پایین بود به علت کاهش مصرف خوراک که نهایتاً منجر به کاهش رشد حیوان و کاهش گوشت لخم می­شود و در گروه شاهد به علت این که بعد از گروه مصرف کننده ماشک تلخ خام در سطج 25 درصد، بالاترین خوراک مصرفی و افزایش وزن روزانه و کمترین انرژی متابولیسمی را داشته درنتیجه میزان گوشت لخم آن بالا بوده که باعث افزایش سطح مقطع ماهیچه راسته می­شود.
    جدول 4- مقایسه میانگین اجزای صفات مربوط لاشه
    تیمار
    تعداد
    وزن لاشه گرم
    وزن لاشه سرد
    وزن نیم دنبه راست
    وزن کل گوشت نیم لاشه راست
    سطح مقطع لاشه
    شاهد
    3
    24/82±0/70bc
    24/12±0/72bc
    1/92 ±0/16a
    6/10±0/18b
    16/17±2/10a
    25 درصد ماشک تلخ خام
    3
    29/09±0/94a
    28/76±1/05a
    2/25 ±0/06a
    7/17±0/33a
    18/80±4/90ab
    50 درصد ماشک تلخ خام
    3
    25/17±1/01bc
    24/59±1/12bc
    1/93±0/77a
    5/85±0/49b
    11/60±0/80c
    75 درصد ماشک تلخ خام
    3
    23/95±1/74c
    23/48±1/65c
    1/53±0/03a
    5/90±0/92b
    14/70±4/10cb
    25 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    26/03±1/11b
    25/41±1/06b
    1/99±0/01a
    6/24±1/05b
    11/80±2/90c
    50 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    25/21±0/20bc
    24/53±0/28bc
    1/67±0/45a
    5/83±0/55b
    13/55±2/25c
    75 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    24/62±0/38bc
    23/94±0/26bc
    1/84±0/39a
    5/42±0/22b
    14/40±0/80cb

    در هر ستون اعداد با حروف غیر مشابه اختلاف آماری معنی داری با هم دارند(p≤0/05). مقایسه میانگین وزن ترکیبات غیر لاشه شامل شکمبه، کبد ، قلب و چربی های داخلی در جدول (5) نشان داده شده است.بین تیمارها در وزن شکمبه تفاوت آماری معنی­داری مشاهده نشد، ولی بین تیمارها در وزن کبد، قلب، کلیه و چربی­های داخلی تفاوت آماری معنی­داری مشاهده شد(p<0/05).در مورد شکمبه از لحاظ عددی تفاوتی در وزن وجود دارد که بیشترین وزن شکمبه مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد و کمترین آن مربوط به گروه شاهدمی­باشد. در مورد کبد و قلب بیشرین وزن مربوط به گروه مصرف­کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد بترتیب معادل و کمترین میزان مربوط به گروه دریافت­کننده در سطح 75 درصد ماشک تلخ خام می­باشد. همچنین در مورد وزن چربی­های داخلی بیشترین میزان وزن چربی­های داخلی مربوط به گروه مصرف­کننده در سطح 25 درصد ماشک تلخ خام و کمترین میزان وزن چربی داخلی مربوط به گروه دریافت­کننده ماشک تلخ فرآوری­شده در سطح 25 درصد بود. این نتایج با نتایج عبدوالله و همکاران و یالسین و همکاران همخوانی ندارد(4و 26).
    جدول5- مقایسه میانگین اجزای غیر لاشه تحت اثر تیمارهای آزمایشی
    تیمار
    تعداد
    شکمبه
    کبد
    قلب
    چربی های ذاخلی
    شاهد
    3
    1/44±0/07a*
    0/85±0/01ab
    0/20±0/005ab
    0/61±0/06b
    25 درصد ماشک تلخ خام
    3
    1/75±0/33a
    0/90±0/15a
    0/25±0/07a
    1/39±0/39a
    50 درصد ماشک تلخ خام
    3
    1/60±0/33a
    0/76±0/09cab
    0/20±0/01ab
    0/78±0/12b
    75 درصد ماشک تلخ خام
    3
    1/57±0/27a
    0/66±0/07c
    0/17±0/01b
    0/65±0/07b
    25 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    1/58±0/12a
    0/78±0/11cab
    0/20±0/005ab
    0/49±0/01b
    50 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    1/55±0/09a
    0/81±0/06cab
    0/19±0/003b
    0/57±0/02b
    75 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    1/56±0/30a
    0/71±0/08cb
    0/17±0/008b
    0/53±0/06b

    *در هر ستون اعداد با حروف غیر مشابه اختلاف آماری معنی داری با هم دارند(p<0/05).
    ترکیبات شیمیایی لاشه :
    جدول (6) مقایسه میانگین رطوبت، چربی و پروتئین گوشت نیم لاشه راست را در تیمارهای آزمایشی را نشان می دهد. . بین تیمارها برای رطوبت تفاوت آماری معنی داری ملاحظه شد(p<0/05). با تجزیه و تحلیل ترکیبات شیمیایی مشخص گردید که در گروه دریافت کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد نسبت به بقیه گروه­ها دارای رطوبت بالاتری می­باشد. بالاترین میزان پروتئین مربوط به گروه دریافت کننده ماشک تلخ خام در سطح 25 درصد و کمترین سطح پروتئین مربوط به گروه دریافت کننده ماشک تلخ فرآوری­شده در سطح 75 درصد بود و بین تیمارها تفاوت آماری معنی­داری مشاهده شد(p<0/05). کمترین سطح چربی مربوط به گروهای شاهد و 25 درصد ماشک تلخ خام و بیشترین میزان آن به بقیه گروها تعلق دارد خصوصاً سطح ماشک تلخ فرآوری شده در سطح 75 درصد بالاترین چربی را به خود نسبت به بقیه اختصاص داده است و بین تیمارها تفاوت آماری معنی­دار مشاهده شد(p<0/05). که علت را این گونه می­توان بیان کرد که درسطوح بالاتر به علت بالابودن انرژی متابولیسمی درصد چربی گوشت بالاتر بوده است.
    جدول 6- ترکیبات شیمیایی لاشه تحت اثر تیمارها­ی آزمایشی
    تیمار
    تعداد
    رطوبت
    پروتئین
    چربی
    شاهد
    3
    52/53±2/10ab
    17/66±0/58ab
    26/85±0/44b
    25 درصد ماشک تلخ خام
    3
    54/46±0/31a
    18/18±0/47a
    25/56±0/50b
    50 درصد ماشک تلخ خام
    3
    51/72±1/46b
    16/30±0/95cb
    29/95±0/55a
    75 درصد ماشک تلخ خام
    3
    51/72±0/44b
    16/59±1/48cab
    30/17±1/35a
    25 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    51/38±0/66b
    17/02±0/55cab
    29/44±0/88a
    50 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    50/98±0/78b
    16/41±1/15cab
    30/49±1/74a
    75 درصد ماشک تلخ فرآوری شده
    3
    50/89±0/68b
    15/59±0/50c
    31/08±0/73a

    در هر ستون اعداد با حروف غیر مشابه اختلاف آماری معنی داری با هم دارند(p<0/05).
    نتیجه گیری کلی
    استفاده از دانه ماشک تلخ خام و فرآوری شده در سطوح پایین خصوصاً در سطح 25 درصد باعث بهبود ضریب تبدیل و افزایش گوشت لخم می­شود. همچنین استفاده از آن در سطوح بالاتر اگرچه نتایج سطوح پایین را ندارد، در این مورد می­توان با هزینه پایین تر نتایجی مشابه گروه شاهد و حتی بالاتر بدست آورد.

  8. #17
    اخراجی موقت
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/6
    محل سكونت
    کنارسواحل زیبای خزربابلسر
    امتیاز
    5599
    پست ها
    2,224

    پيش فرض

    منابع 1-لسون، الف. و ج. سامرز. 1384. تغذیه مرغ اسکات ، ترجمه جواد پوررضا ، قربان علی صادقی و مهران مهری ، چاپ اول. انتشارات ارکان. اصفهان. 2-هاشمی، م. 1379. فرهنگ دامپروری ، چاپ اول : انتشارات فرهنگ جامع. تهران. 3-یعقوبفر ، الف. ، ن. پورحسینی ، ومو شیوازاد. 1381. نعیین سطوح مناسب استفاده از گاودانه خام و حرارت داده شده در جیره غذایی جوجه های گوشتی. دومین سمینار پژوهشی طیور کشور. 4-Abdullah , Y. Abdullah & Marwan, M., Muwalla Rasha, I., Qudsieh & Hosam, H. Titi. 2010. Effect of bitter vetch (Vicia ervilia) seeds as a replacement protein source of soybean meal on performance and carcass characteristics of finishing Awassi lambs. Trop. Anim. Health. Prod. 42:293-300.

    5-Abdullah,Y. Abdullah., Marwan, M, Muwalla ., Muhammed,Y, Harb. 1999. Evaluation of Various Protein Sources for Growing and Finishing Awssi Lambs. J.Anim.Sci. 23:475-482.


    6-Bermudez, A. J. and Firman, J. D. 1998.Effects of biogenic amines in broiler chickens. Avi. Dis. 42:199-203

    7-Enneking , D. , Lahlou, A., Noutfia, A., Bounejmate, M. 1995. A note on Vicia ervilia cultivation, utilisation and toxicity in Morocco. Al Awamia. 89:141-148.


    8-Farran, M. T., Halaby , W. S., Barbour, G., Uwayjan, M. G., Sleiman, F. T. and Ashkarian, V. M. 2005. Effects of Feeding Ervil (Vicia ervilia) Seeds Soaked in Water or Acetic Acid on Performance and Internal Organ Size of Broilers and Production and Egg Quality of Laying Hens.Pult.Sci. 84:1723-1728.

    9-Farran, M. T., Barbour, G. W., Uwayjan, M. G. and Ashkarian, V. M. 2001a. Metabolizable energy values and amino acid availability of vetch (Vicia sativa) and ervil (Vicia ervilia) seeds soaked in water and acetic acid. Poult. Sci. 80:931-936.

    10-Farran, M. T., Uwayjan, M. G., Miski, A. M. A., Seliman, F. T., Adada, F. A. and Ashkarian, V. M. 1995. Effects of feeding raw and treated common vetch seed (Vicia sativa) on theperformance and egg quality parametersof laying hens.Poult.Sci. 74:1630-1635.

    11-F.A.O. 1994. Production fao yearbook. 48:187-230.

    12-Farid, A., 1991. Slaughter and carcass characteristics of three fat-tailed sheep breed and their crosses with Corriedal and Targhee rams.Small Rumin. Res., 5:255–71
    13-Gonzalez, J. and Andres, S. 2003. Rumen Degradability of some feed legume seeds. Anim. Res. 52:17–25.

    14-Geona, M., Marzo, F., Fernandez-gonzalez, A. L., Tosar, A., Fruhbeck, G. and Santidrian, S. 1989. Effect of raw legume Vica elviria on muscle and liver protein metabolism in growing rats. Rav. Esp. Fisiol. 45:55-59.
    15-Haddad, S. G. 2006. Bitter vetch grains as a substitute for soybean meal for growing lambs. Live. Sci. 99:221-225.
    16-Hadjipanayiotou, M. 2002. Replacement of soybean meal and barley grain by chickpeas in lamb and kid fattening diets. Anim.Feed.Sci. 96:103-109.
    17-Lanza, M., Bella, M., Priolo, A. and Fasone, V. 2003. Peas (pisum sativum l.) as an alternative protein source in lamb diets:growth performance , and carcass and meat quality. Anim.Res. 47:63-67.

    18- Lanza, M., Priolo, A., Biondi, L., Bella, M. and Bensalem, H. 2001. Replacementofcereals grains by orange pulp and carob pulp in faba bean-based diets fed to lamb: effect on growth performance and meat quality. Anim.Res. 50:21-30.

    19-Mikic, A., Peric, V., Dordevic, V., Srebric, M. and Mihailovic, V. 2009. ANTI-NUTRITIONAL FACTORS IN SOME GRAIN LEGUMES. Biotec.Anim. Hus. 25 (5-6):1181-1188.


    20-MIHAILOVIĆ, V., MATIĆ, R., MIKIĆ, A. and ĆUPINA, B. 2005a: Possibilities for utilization of spring vetch for grain. Contem.Agric.Liv. 3-4:318-322.

    21-Mehmet, Gül., Akif Yörük, M. and Irfan Aksu, M. 2005. The effects of diets containing different levels of common vetch (Vicia sativa) seed on fattening performance, carcass and meat quality characteristics of Awassi male lambs. J. Sci. Food. Agric.85:1439-1443.

    22-O’ Donovan, P. B.1987. Sheep nutrition in iran.in: Small ruminant in the near east , FAO.Anim.Prod. and Health paper.55,Rome , Italy.
    23-Sadeghi, G. H., Purreza, J., Samei, A. and Rahmani, H. 2009. Chemical composition and some anti-nutrient content of raw and processed bitter vetch (Vicia ervilia) seed for use as feeding stuff in poultry diet.Anim.Health.Prod. 41:85-93.

    24-SAS Institute, 2002.SAS/Stat users guide. SAS Institute inc,cary.nc.usa.
    25-Surra, J., Purroy, A., Munoz, F. and Treacher, T. 1992. Lentils and faba beans in lamb diets. Small.Rum. 7:43-49.

    26-Yalcin, S., Tuncer, I. and Onbasilar, E. E. 2003. The use of different levels of common vetch seed (Vicia sativa L.) in diets for fattening rabbits. Livestock.Pro.Sci. 84:93-97.

    27-Yalcin, S. and Onol, A. G. 1994. True metabolizable energy values of some feeding stuffs. Brit . Poult. Sci. 35:119-122.
    Use of raw and treated bitter vetch(vicia ervilia) in diet fattening lambs K. Reisi*[مشاهده ی لینک ها فقط برای اعضا امکان پذیر است. ], F. Zamani2, M. Vatankhah2, Y. Rahimiyan3 1-Graduate of Animal science. Islamic Azad University Shahre-Kourd branch .Iran. 2- Assistance Professor of Animal science faculty. Islamic Azad University Shahre-Kourd branch .Iran. 3- -Graduate of Animal science. Faculty of agriculture engineering. Islamic Azad University khorasgan branch .Iran.
    Abstract
    The objective of this study was to evaluate of replacing source of cotton seed meal (CSM) with Different levels of raw (RBVS) and soaked (SBVS) bitter vetch seeds for lori-bakhtiari lambs. Experiment was designed on replacing CSM with BVS seed as a percentage of the diet for Feeding trial lambs. Diets were Control group (0% BVS) and substituting 25%, 50% and 75% RBVS and substituting 25%, 50% and 75% of SBVS. Experiment design were randomly Assigned to 7 treatment Diets and 3 lambs / each treatment. At the end of the trial a growth Characteristics such as body weight gain /day (BWG). Feed Conversation rate (FCR) were Analyzed And two lambs from each group were slaughtered to evaluate carcass characteristics Such as meat Percentage (MP) and fat percentage (FP). Data from This experiment showed Higher average Daily gain for 25% (RBVS) and they had lesser (FCR) from other groups (p≤0/05).Total meat weight (warm and cold) in 25% RBVS group was higher than others (p≤0/05). Fat weight and meat weight from right carcass part on 25% RBVS groups were higher than other Groups (p≤0/05).These result suggested that substituting CSM with BVS did good influence Performance and suitable effects on carcass Characteristics of lori-Bakhtiari lambs. Keyword: Bitter vetch, treated, fattening Lambs, Performance, Carcass characteristics.
    [مشاهده ی لینک ها فقط برای اعضا امکان پذیر است. ]

  9. #18
    اخراجی موقت
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/6
    محل سكونت
    کنارسواحل زیبای خزربابلسر
    امتیاز
    5599
    پست ها
    2,224

    پيش فرض جایگاه و تأسیسات گوسفندپرواری...

    درکشور ایران تفاوت "اختلاف دما " در گرمترین و سردترین مناطق آن حدود 50درجه سانتی گراد است. بنابراین طبیعی است که نوع جایگاه ها در مناطق مختلف تفاوتداشته باشد. در شروع پروار برای هر رأس دام 0/8 – 0/7 متر مربع فضا کافی است ولیفضای لازم برای این منظور باید با توجه به وزن نهایی بره ها در نظر گرفته شود.زیرا وزن بره ها در پایان دوره پروار بندی حدود 2 برابر وزن شروع پروار می باشد.لذا فضا باید متناسب با وزن نهایی باشد. تجربه نشان می دهد کاهش تراکم دام ها درواحد سطح سبب افزایش سرعت رشد و سود دهی می شود. لذا در جایگاه های باز و بسته بهترتیب 1/0 و 1/2متر مربع فضا برای هر رأس بره توصیه می شود. معمولاً افزایش وزندام های پرواری در جایگاه های باز و نیمه باز بیشتر از جایگاه های بسته است. زیرادر جایگاه های باز، میزان رطوبت و تهویه مناسب بوده و از این لحاظ مشکلی وجودندارد. در جایگاه های بسته محافظت دام ها از سرما و یخبندان (به ویژه در مناطقسردسیر) سبب افزایش میزان رطوبت و هوای آلوده در جایگاه می شود که در نهایت سببکاهش رشد روزانه دام ها می شود. تجربه نشان می دهد باز نمودن پنجره های تهویه ودرب جایگاه حتی در روزهای برف و یخبندان نه تنها مشکلی برای دام های پرواری ایجادنمی کند بلکه سبب آسایش و راحتی آنها می شود. زیرا افزایش رطوبت و دمای جایگاه سببکاهش مصرف خوراک و اتلاف انرژی برای خنک نمودن بدن می شود. البته ذکر این نکتهضروری است که در دو هفته اول پس از پشم چینی محافظت دام ها از سرما یک امر اجتنابناپذیر است.
    باتوجه به تأثیر شرایط و نحوه تأسیس جایگاه بر میزان رشد و سلامت دام ها، لازم استکه در زمان احداث ساختمان جایگاه هم نکات و مسائل فنی را مورد توجه قرار داد و هماز رعایت مسائل بهداشتی غفلت ننمود. و در عین حال احداث جایگاه باید از نظراقتصادی هم مقرون به صرفه باشد. به طور کلی پیش از احداث جایگاه، باید شرایط محل،وضع آب، زمین، باد، درجه حرارت و نسبت درصد رطوبت را مورد بررسی قرار داد و بهخاطر داشت که گوسفند حیوانی است که تنها از سورکان باد و رطوبت نامناسب رنج می بردو در برابر بسیاری از تغییرات جوی، بردبار و مقاوم است.
    پیشاز احداث جایگاه باید وضعیت آب و چگونگی تأمین آن را در نظر گرفت. محل جایگاه راباید نزدیک سرچشمه قنات و چشمه احداث کرد و یا از طریق منوچاه و یا لوله کشی ووسایل دیگر، آب سالم و بهداشتی را به راحتی و در تمام مواقع در اختیار داشت.
    محلجایگاه، باید از منازل مسکونی فاصله داشته باشد و در ضمن به گونه ای انتخاب شود کهنظارت بر آن به سادگی انجام پذیرد. محل های پست و مرطوب برای احداث جایگاه مناسبنیستند. اما اگر ناچاراً در نقاط مرطوب، جایگاه گوسفند احداث شود، از طریق زهکشیاطراف جایگاه، به خشک کردن آن اقدام می شود. محلی که برای احداث جایگاه انتخاب میشود، کسی بلندتر از زمین های اطراف در نظر گرفته می شود تا از جمع شدن آب باران وبرف در اطراف آن جلوگیری شود و به ویژه باید در نظر داشت که جایگاه را به هیچ وجه درنقاطی که ممکن است در مسیر سیل قرار گیرد، بنا نساخت.
    برایآن که کف جایگاه کمی بلند باشد، می توان یک ردیف سنگ درشت در کف جایگاه چید و سپسروی آن را با گل و آهک و یا ماسه و سیمان (در کف های سیمانی برای جلوگیری ازلغزیدن حیوان باید حتماً از بستر نیز استفاده کرد) پوشاند. به این ترتیب کف، محکمو غیر قابل نفوذ می گردد و در مواقع لزوم نیز می توان آن را شستشو و ضد عفونی کرد.
    محلجایگاه باید رو به آفتاب و برخلاف جهت وزش بادهای موسمی ساخته شود و به ویژه دقتگردد که پنجره های جایگاه در جهت بادهای شدید واقع نشود. باد شدید معمولاً باعثناراحتی گوسفند می گردد و در این گونه موارد می توان از باد شکن استفاده کرد.


    بادشکنممکن است از مصالح ساختمانی بنا شود و یا به کمک درخت کاری در اطراف محل جایگاه ویا با کاشتن نی های بلند تا ارتفاع 2 متر، از شدت وزش باد کاست. در ساختمان جایگاهباید درجه حرارت و رطوبت را نیز در نظر گرفت. زیرا گوسفند بالغ اصولاً از هوای گرمبیشتر متأثر می شود و در برابر هوای سرد دارای مقاومت بیشتری است. معمولاً درجهحرارت لازم در جایگاه گوسفندان بالغ (میش و قوچ) و بره های شیری (تا پایان دورهشیر خوراکی) به ترتیب حدود 15 -13 و 27- 24 درجه سانتی گراد است. باید توجه داشتکه میزان تحمل گوسفند در برابر حرارت محیط، به چگونگی تأمین مواد غذایی بر حیوان وسطح تغذیه آن بستگی دارد. در صورتی که گوسفند در شرایط مناسب تغذیه ای باشد، درجاتحرارت پائین و حتی زیر صفر را نیز می تواند تحمل کند. گوسفند در برابر رطوبت نیزحساس است. و نسبت رطوبت در داخل جایگاه از مقدار معینی نباید تجاوز کند. مقداررطوبت نسبی مورد نظر در جایگاه، حداکثر 75 و حداقل 50 و به طور متوسط 60 درصد بایدباشد. بدیهی است که میزان رطوبت به درجه حرارت هوا بستگی دارد. در عملیاتپرواربندی، جایگاه گوسفندان را می توان لااقل به دو صورت بستر (آغل) و نیمه باز درنظر گرفت آغل و تقسیمات داخلی آن باید به گونه ای طراحی و ساخته شود که بتوان آنرا با توجه به امکانات و شرایط دامدار، در مواقع مناسب تغییر داد. به طوری که اگردامدار مایل نباشد در دوره ای از سال، از جایگاه به عنوان نگهداری گوسفندان پرواریاستفاده کند، قادر باشد با اندک تغییراتی، آن را به شکل آغل مناسب جهت نگهداری وگوسفندان درآورد یا به صورت انبار و تطایر آن مورد بهره برداری قرار دهد. به هرحال در اجرای عملیات ساختمانی باید سعی نمود تا آغل از هر لحاظ محکم و غیر قابلنفوذ و عایق و محفوظ ساخته شود و این عملیات به گونه ای نباشد که به واسطه صرفهجوئی های غیر ضروری، جایگاه ساخته شده مرتباً نیاز به تعمیر و تقبل هزینه هایاضافی پیدا کند. به همین علت در اجرای عملیات ساختمانی مانند پی ریزی، دیوار سازیو غیره، باید نکات زیر را به دقت مورد بررسی قرار داد:
    برحسب نوع ساختمان جایگاه، شکل پی یا بخشی از ساختمان که در داخل زمین قرار می گیرد،متفاوت می باشد. پی در ساختمان های آجری، از شفته آهک (مخلوط معینی از خاک و آهک وشن و ماسه و آب) و در ساختمان های نسبتاً سنگین از بتون (مخلوط معینی از سیمان وشن و ماسه و آب) تشکیل یافته است.


    برایاحداث آغل در نقاطی که زمین مانند اراضی باطلاقی و یا ماسه ای، آبدار و سست باشد،پی ریزی به روش های فوق مقدور نیست و در این نوع اراضی باید به روش های دیگر توسلجست که مهمترین آنها شمع کوبی و یا پی سازی با استفاده از حفر چاه است. مصالحی کهبرای ساختمان دیوار آغل به کار می رود نسبت به موقعیت محل متفاوت و معمولاً عبارتاز سنگ، آجر، بلوک های بتونی، ورقه های ایرانیت، چوب، تخته های پرس شده و محکم،تخته چند لا و کاهگل و خشت خام است. دیوارهای سنگی و آجری و بتونی از نوع دیوارهایمحکم و ساختمان آن تا اندازه ای راحت و آسان است. از چوب و تخته نیز در نقاطی کهنزدیک جنگل است می توان برای احداث دیوارهای جایگاه استفاده کرد اما دیوارهای چوبیگذشته از خطر آتش سوزی در صورت آلودگی و رطوبت دچار تخمیر گشته و برخی حشرات مانندموریانه و کنه به آن حمله می کنند و این نوع دیوارها از نظر بهداشتی مناسب نیستند.کاهگل و خشت خام نیز با این که نسبتاً ارزان و تقریباً در اکثر نقاط می توان ازاین نوع مصالح برای احداث دیوار آغل استفاده کرد، اما چندان محکم نیستند. چنینآغلی را نمی توان به خوبی ضد عفونی کرد زیرا درزها و شکاف های موجود در آن، محلمناسبی برای تخم گذاری برخی کنه ها و حشرات می باشد.
    دراجرای عملیات دیوار سازی باید دقت نمود که لااقل قسمت های پائینی دیوار از آجر وسیمان وبه طور کلی از مصالح سخت و قسمت های بالائی از مصالح سبک ساخته شود. جهتعایق بندی دیوارها نیز ممکن است از پنبه نسوز، پشم مصنوعی و یا قیر گونی استفادهکرد. به علاوه باید دانست که جدار داخلی دیوار جایگاه باید فاقد هر گونه شکاف ودرز باشد زیرا در غیر این صورت این گونه نقاط محل مناسبی برای اختفای کنه ها وسایر حشرات خواهد شد. جدار داخلی دیوار تا فاصله یک متری از کف جایگاه را بهتر استسیمان اندود کرد تا بتوان عملیات ضد عفونی و شعله افکنی را به نحو احسن انجام داد.


    کفجایگاه نیز باید محکم و بادوام، خشک و غیر قابل نفوذ و غیر لغزنده باشد. همچنینباید در برابر مواد شیمیایی و ادرار مقاوم باشد و بتوان آن را به آسانی تمیز و ضدعفونی کرد.

    کفجایگاه را به شکل معمولی و یا نرده ای می توان احداث نمود. مساحت لازم برای کف آغلبر حسب تعداد گوسفندانی که نگهداری می شوند متفاوت است و حداقل باید 1/25 متر مربعبرای هر راس گوسفند بالغ و 0/95 متر مر بع برای هر راس بره در نظر گرفت.
    مصالحیکه برای سقف جایگاه مورد استفاده واقع می شود عبارتند از: سفال، آجر، سنگ، کاهگل وخشت و تخته های نازک. مصالح مورد استفاده به محل مزرعه و نقشه مورد نظر دامدار وامکانات اقتصادی او بستگی دارد. معمولاً در جایگاه بسته، از تیر آهن و آجر و درجایگاه نیمه باز از ایرانیت و ورقه های فلزی استفاده می شود. لازم به یاد آوری استکه از ایجاد سقف های هادی حرارت مانند حلبی و آهن سفید باید خودداری کرد. زیرا اینگونه سقف ها، به شدت گرما و سرما را انتقال می دهند و به ویژه در تابستان گرمایشدیدی تولید می نمایند که برای گوسفند بسیار آزار دهنده است. بنابراین هر گونهسقفی که ساخته می شود حتی المقدور سبک و نفوذ ناپذیر و عایق حرارت باشد.
    ارتفاعدیوار جایگاه یا فاصله سقف از کف جایگاه هر قدر بیشتر باشد. به همان نسبت گوسفندانهوای بیشتری در اختیار خواهند داشت. اما گرم کردن چنین جایگاهی در زمستان مشکلاست. معمولاً ارتفاع دیوار جایگاه حدود 3- 2/6 متر است و این ارتفاع به آن علت استکه اولاً فضای لازم در جایگاه وجود داشته باشد و ثانیاً در واحدهای تولیدی بزرگ،برداشت کود و محصولات دیگر توسط وسایل و ماشین های مکانیکی امکان پذیر بوده. ورودو خروج این وسایل به جایگاه ممکن است. معمولاً در فضای باز و در طرفین آغل نیزباید بهاربندهایی ایجاد کرد. این بهاربندها را که به منزله حیاط آغل می باشد، بهتراست به وسیله دیوارهای نرده ای (چوبی یا فلزی) و به ارتفاع حدود 1/2 متر حصاربندینمود تا از آنها بتوان به عنوان بهار خواب در تابستان و در اوقاتی که هوای داخلآغل خیلی گرم است، استفاده کرد. به علاوه در روزهای عادی و در زمانی که قصد نظافتو ضدعفونی داخل آغل را دارند، گوسفندان را می توان در بهار بندها جا داد.
    فضایبهاربند و داخل آغل به وسیله درب آغل به یکدیگر مرتبط می شود. درب آغل نیز بایدنسبتاً وسیع و تقریباً به عرض 2/3 متر باشد تا عبور گوسفندان از آغل به بهار بند وبالعکس به سهولت امکان پذیر گردد.


    فضایبهار بند نیز با فضای داخلی مزرعه، به وسیله درب دیگری که به سمت بیرون باز و بستهمی شود، ارتباط می یابد. این درب نیز که در واقع مدخل اولیه جایگاه است، باید ازوسعت کافی برخوردار باشد و معمولاً به شکل نرده ای (احتمالاً از جنس دیواره هاینرده ای بهاربند) است.

    جایخوراک دادن و یا وسایل غذاخوری گوسفند ممکن است به دو صورت مدرن و سنتی ساخته شود.در شکل مدرن، وسایل غذا خوری دو نوع و شامل علف خور و آخور است. علف، کاه، یونجهخشک و به طور کلی غذاهای پر حجم و مواد علوفه ای را در علف خورو کنجاله و آرد جو وسایر مواد کنسانتره و غذاهای متراکم را در آخور می ریزند.
    وسایلغذاخوری ممکن است به شکل ثابت و یا متحرک و به صورت یک طرفی و یا دو طرفی باشند.نوع ثابت را می توان از مصالح ساختمانی در داخل آغل و در کنار دیوارهای اصلی و یامیانی آغل تعبیه نمود. دیوارهای میانی فضای داخل آغل یا جایگاه را به چند محوطهکوچکتر تصمیم می کند.


    ارتفاعدیوارهای میانی معمولاً حدود 1/2 متر است . در عمل آخور را در پائین و علف خور رامعمولاً نرده ای است در بالای این دیوارها تعبیه می کنند. ارتفاع آخور ثابت از کفآغل، بر حسب سن و جثه گوسفند متفاوت است. اما معمولاً این ارتفاع بین 50 – 20سانتی متر است. در بالای آخور. علف خور نصب می شود که معمولاً نرده ای به شکل موربو با فاصله 10 سانتی متر از آخور قرار می گیرد. علف خور ممکن است از چوب و یا فلزتهیه و ساخته شود.

    درشرایط سنتی برای ساختن آخورهای ثابت از مصالح ساختمانی مختلف مانند خشت، آجر،سیمان، چوب بلوک های سیمانی و یا الوار می توان استفاده کرد. اما نکاتی را که درزیر شرح داده می شود، حتماً باید در ساختمان و چگونگی استفاده از آنها رعایت نمود:

    ارتفاعجدار بیرونی آخورهای یک طرفی باید حدود 45 سانتی متر و به هر حال از لبه داخلیبیشتر باشد تا مواد خوراکی کمتر به بیرون آخور ریخته و هدر شود. معمولاً گوسفند باحرکات سر، خوراک را از درون آخور به عقب و جلو پرتاب می کند و در صورتی که ارتفاعلبه های داخلی و بیرونی آخور یکسان باشد، بخش مهمی از خوراک تلف می شود.
    پهنایلبه آخورهای یک طرفی نباید از 20 سانتی متر تجاوز کند. در غیر این صورت ، لبه آخورگلوی گوسفند را می گیرد و حیوان نخواهد توانست به راحتی از داخل آغور تغذیه و یاهمه مواد داخل آخور را به اصطلاح پاک نماید. سطح لبه آخور را نیز باید حتی الامکانبه شکل قوسی و بدون زاویه ساخت.


    درجلوی لبه داخلی آخور حتماً باید تیرهای چوبی یا لوله های فلزی به فواصل مناسبکوبیده شود و روی آن دست کم یک ردیف نرده افقی موازی با لبه داخلی علف خور نصبگردد و تا گوسفندان نتواند به آخور وارد شوند و مواد غذایی را آلوده کنند. درمواردی که آخورها دو طرفی است فقط یک ردیف میله و یا تیر چوبی افقی کمی بالاتر ازآخور تعبیه می نمایند تا گوسفندان نتوانند وارد آخور شوند.

    لبههای داخلی و کف آخورهایی را که به کمک مصالحی مثل خشت و گل می سازند حتی الامکانباید توسط یک لایه سیمان نیز پوشانید تا به راحتی بتوان آن را تمیز و ضدعفونی کرد.

    دربسیاری از واحدهای پروار بندی، انواع علف خورها و آخورهای متحرک نیز در دسترس استتا هر گاه بخواهند گوسفندان را در بهار بند و یا در هوای آزاد خوراک دهند، ارائهعلوفه و کنسانتره به حیوان امکان پذیرباشد. غذا خوری های متحرک را می توان به گونهای نیز تعبیه کرد که هم به عنوان آخور و هم علف خور قابل استفاده باشد. موادمتراکم و یا پودر نمک و آرد استخوان را می توان در آخورهای مخصوص، کوچک و سرپوشیده ای ریخت تا در هنگام باران و باد، از فساد آنها جلوگیری شود.

    بهتراست جایگاه لوله کشی آب داشته باشد و در داخل آن یک دستشویی یا چینی مجهز به شیرآب سرد و در صورت امکان شیر آب گرم تعبیه شود. این شیر باید تقریباً یک متر تا کفجایگاه فاصله داشته و مجهز به پر پیچ وصل شوند، به لوله لاستیکی باشد. طول لولهلاستیکی را باید تا حد ممکن به اندازه ای انتخاب کرد تا بتوان به کمک آن حدودمناسبی از داخل جایگاه را به خوبی شست و تمیز کرد. در کف جایگاه باید راهروهایباریکی را برای عبور آب نیز تعبیه نمود. کف جایگاه نیز باید به سمت راهروهای آبشیب داشته باشد تا بتوان آن را به آسانی شست و فاضلاب را بلافاصله از محل دور کرد.
    آبشخوریا جای آب خوری گوسفند ممکن است از مصالح ساختمانی و یا از آهن سفید ساخته شود.معمولاً در کنار آخور، محلی را برای آب خوری گوسفند باید در نظر گرفت. برای اینکار ممکن است محوطه کوکلپر را با آجر و سیمان و با کف نیم استوانه در کنار آخورساخت. کف آبشخور را باید با سیمان اندود تا کاملاً آب را در خود نگهدارد و بهعلاوه منفذی در آن تعبیه نمود تا در فواصل لازم بتوان آبشخور را خالی کرده، شستشوکرد و سپس از آب سالم بهداشتی پر کرد.


    انواعآبشخور را می توان با استفاده از آهن سفید محکم نیز تهیه کرد. این نوع آبشخورها راممکن است در کنار آخور و روی کف جایگاه قرار داد و یا به وسیله دو عدد حلقه آنهارا به دیوار نزدیک آخور آویزان کرد.

    درشرایط ایران که انواع آبشخور با استفاده از مصالح محلی و به اشکال مختلف تهیه ومورد استفاده قرار می گیرد باید دقت کرد که محتوای آبشخور به مدت طولانی را کدنماند و در فواصل لازم آبشخور را خالی و دوباره با آب سالم بهداشتی پر کرد. نکتهدیگری که باید به آن توجه داشت تأمین آب آشامیدنی گله است که به ویژه مقدار آن برحسب فصل و شرائط آب و هوا متفاوت است. معمولاً گوسفندار شرایط آب و هوای خشک،تقریباً به چهار لیتر آب و در شرایط آب و هوای کمعتدله به 1/5 لیتر آب در روزهنیاز دارد. به این ترتیب بر حسب اندازه گله، ظرفیت آبشخور را باید دقیقاً محاسبه وآن را به اندازه لازم تعبیه و تأمین کرد. معمولاً برای هر 15 راس گوسفند یک آبشخوربه طول 45 سانتی متر در نظر گرفته می شود.
    در مناطق سردسیر از آبشخورهای برقی نیز استفاده می شود که به طور خودکار آب رانیمه گرم نگه میدارند در این گونه موارد یک آبشخور برقی، برای هر 20 بره پرواری درنظر گرفته می شود. علاوه بر آبشخورهای فوق، از انواع دیگری مانند آبشخور خودکار بهکمک ظروف مرتبط و «آبشخور خودکار به کمک سینون» نیز می توان استفاده کرد. استفادهاز انواع آبشخورها به محل مزرعه، نقشه مورد نظر دامدار و امکانات اقتصادی دامداربستگی دارد.


    علاوهبر جایگاه بسته که غالباً در پرواربندی زیر سقف مورد استفاده قرار می گیرد، ازجایگاه نیمه باز نیز می توان در عملیات پرواربندی گوسفندان جوان استفاده کرد.جایگاه نیمه باز عبارت است از یک ساختمان بسیار ساده که دارای سه دیوار و یک سقفمی باشد و یک طرف آن کاملاً باز است. این جایگاه را با هر نوع مصالح ساختمانیمانند چوب و آهن و یا آجر می توان ساخت. در شرائط ایران، جایگاه نیمه باز را براساس دو محوطه مسقف و باز و به صورت زیر می توان احداث نمود:

    محوطهمسقف یا محل استراحت، سایبانی است که گوسفندان در هنگام استراحت و یا در موقعبرخورد با شرائط نامساعد طبیعی از آن استفاده می کنند. تهویه کافی و بستر خشک دراین نوع جایگاه از نظر تأمین سلامت و بهداشت گوسفند لازم و ضروری است. برای پوششکف محوطه مسقف می توان از آجر فرش و یا از سیمان و سنگ استفاده کرد. اما در مناطقمرطوب بهتر است پوشش بتونی به کار برد. در محوطه مسقف معمولاً برای هر رأس گوسفند1/5متر مربع فضا در نظر گرفته می شود. به عنوان مثال برای یک گله 100 رأسی 150 مترمربع فضا لازم است. دیوارهای محوطه مسقف باید حداقل تا ارتفاع 1/2 متری با مصالحساختمانی محکم بنا شود تا در برابر فشار بستر مقاومت کند و تخیمرات موجود در آننیز به اطراف پراکنده نشود. به علاوه طرف باز محوطه مسقف باید در جهت مخالف و یاپشت به باد بادش و بنابراین بهتر است پیش از احداث این محوطه، به چگونگی جهت باددر تمام فصول سال توجه داشت. آخور و آبشخور گوسفندان را می توان در محوطه بازتعبیه کرد. زیرا گوسفندان برای تأمین غذا و آب خود بیشتر در محوطه باز به سر میبرند. این امر موجب کاهش آلودگی بستر با فضولات در محوطه مسقف و ممانعت از باتلاقیشدن آن نیز می شود. به علاوه بستر نیز خشک می ماند و در میزان مصرف مواد برای تهیهبستر صرفه جویی می شود. باید توجه داشت که در شروع کار، به اندازه کافی بستر رویکف ریخته شود. نوع و مقدار بستر بر حسب شرایط محل و امکانات دامدارمتفاوت است. امامعمولاً در یک مزرعه تازه تأسیس دامدار از کاه و کلش به عنوان بستر استفاده میکند. توجه به این مسأله هم دارای اهمیت است که خاک اره و تطایر آن برای بسترگوسفند مناسب نیست زیرا این مواد در بین تارهای پشم جا می گیرد و ممکن است موجبناراحتی های پوستی در گوسفند شود. مقدار بستر درابتدا ممکن است حدود 20 سانتی مرتباشد و به تدریج اضافه شود اما در آغاز گرمای هوا فوراً بهتر را جمع آوری کرد.
    برای سقف محوطه ایرانیت و یا ورقه های فلزی (شیروانی) را می توان به کار برد. برایاستفاده از نور بیشتر که کمک به سلامتی گوسفند و خشک نگهداشتن بستر می کند ممکناست پنجره هایی از جنس شیشه و یا پلاستیک در سقف های آجری و سفالی و غیره تعبیهکرد.


    محوطهباز یا محل گردش گوسفندان باید به اندازه کافی پهن و وسیع باشد. در این محوطهمعمولاً برای هر رأس گوسفند حدود 1/5 متر مربع فضا در نظر گرفته می شود و به عنوانمثال برای یک گله 100 رأسی، 150 متر مربع فضا لازم است. به عبارت دیگر، با احتسابمحوطه مسقف چنین گله ای حدود 300 متر مربع فضا به عنوان جایگاه نیمه باز لازمدارد. کف محوطه باز به صورت ساده یا خاکی در نظر گرفته می شود اما بهتر است ازپوشش سیمانی و یا از سنگ فرش استفاده کرد. به هر حال باید توجه داشت هر نوع پوششیکه به کار برده می شود به گونه ای باشد که سطح کف لغزنده نباشد.

    جایگاهگوسفندان پرواری چه به صورت بسته و چه به شکل نیمه باز ساخته شود، نیازمند حصاربندی نیز می باشد. برای حصار بندی از انواع مواد و مصالح می توان استفاده کرد کهمتداول ترین آنها عبارت است از :

    توری،نرده های آهنی یا چوبی، دیرک، پرچین و چپر. باید توجه داشت که حصار بندی یا حصارکشی به شکل اقتصادی انجام شود و برای این کار باید سعی نمود از مصالح ارزان قیمتکه در محل موجود است، استفاده شود که در هزینه حمل و نقل مصالح هم صرفه جویی بهعمل آید. حصار کشی را می توان به شکل دائم و یا موقت اجرا کرد. اگر پرواربندبخواهد در آینده نزدیک در واحد تولیدی خود تغییراتی به عمل آورد، بهتر است از حصارکشی موقت استفاده کند. بدیهی است برای تعویض حصارهای دائمی ، دامپرور متحمل هزینههای اضافی می شود.
    تهیه کننده : کلثوم رازانی
    منابع مورد استفاده
    1-اصول پرورش گوسفند و بز ؛ تألیف: مهندس مجید خالداری


    2-نشریهمزرعه: شماره (6)؛ مسئول و ناشر دکتر منوچهر سعادت نوری



  10. #19
    اخراجی موقت
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/6
    محل سكونت
    کنارسواحل زیبای خزربابلسر
    امتیاز
    5599
    پست ها
    2,224

    پيش فرض پرورش گوسفند به روش پرواربندی:

    منظور از پروار بندی یعنی چاق کردن و کسب حداکثر اضافه وزن یا تولید لاشه جهت تامین گوشت است.

    پرواربندی به دو روش انجام می شود.

    الف- پروار بندی در محیط محسور ب – پروار بندی در محیط ازاد و مرتع

    روش اول یعنی پروار بندی در مکان های محصور و محدود به دو دسته زیر تقسیم می شود. 1- نگهداری گوسفند پرواری در مکانهای مسقف که به صورت اغل یا سایه بان و حفاظ می باشد

    2- نگهداری گوسفند پرواری در محیط بدون سقف اما محسور که طبعا هزینه کمتری دارد

    روش دوم یعنی پروار بندی در محیط ازاد احتیاج به کارگر کمتری دارد ، کود دام میتواند مستقیما به مرتع باز گردد ، اما طبیعی است که میزان اضافه وزن کمتر باشد و مقداری انرژی و مواد مغذی که باید در دام ها ذخیره گردد در راهپیمایی هدر می رود.

    پروار بندی یکی از بهترین و مهمترین روش های تولید گوشت در تمام دنیا و از جمله کشور ماست پروار بندی عبارت است از مدیریت و تغذیه مناسب دام ها جهت بدست اوردن اضافه وزن در یک مدت یعنی با حد اقل هزینه. هدف از اضافه وزن تامین پروتئین حیوانی مورد نیاز انسان است

    در این تعریف چند نکته قابل توجه وجود دارد.

    1- روش نگهداری و تغذیه دام های پرواری با سایر دام ها متفاوت است و توجه بیشتر را می طلبد

    2- در یک زمان و دوره معین اعمال می شود

    3- بدست اوردن حد اکثر اضافه وزن مورد توجه است پس دام هایی که با سرعت بیشتری رشد می کنند برای پروار بندی مناسب تر اند

    4- اصل توجه به حد اکثر بازده با حداقل هزینه ایجاب می کند حدالامکان از نگهداری دام های مسن تر و بیمار که موجب ایجاد هزینه بیشتر و اتلاف مواد غذایی می شوند برای پروار بندی خود داری شود.

    5- هدف تامین پروتئین حیوانی است که عمدتا در ان چه ما بنام عضله و گوشت می شناسیم و جود دارد بنابراین در پروار بندی به پرورش دام هایی توجه می شود که با سرعت رشد بیشتر به ذخیره بافت های عضلانی در مقایسه با بافت های دیگر می پردازد

    مزایای پرواربندی:

    مهمترینن مزایای پرواربندی را می توان بدین صورت خلاصه کرد:

    1- تولید گوشت : دام های لاغر و سبک وزن پس از یک سری عملیات تبدیل به دام های سنگین وزن شده و به عبارت دیگر به تولید افزوده خواهد شد

    2- مرغوبیت گوشت: گوشت دام های پروار دارای کیفیت بهتر از سایر دام هاست . هر قدر مقدار عضله در مجموع لاشه بیشتر باشد مرغوبیت گوشت بیشتر است و به همین دلیل دام هایی که چنین خصوصیتی را موجب می شوند برای نگهداری بهتر اند و انها دام های جوان هست اند.

    3- برگشت اص سرمایه و سود ان در کوتاه مدت: دوره پرار بندی حدود 2 تا 4 ماه است .پس از فروش دامهای پرواری کل سرمایه و سود به سرمایه گزار بر می گردد .

    4- حفظ مراتع کشور

    5- استفاده از محصولات جنبی

    6- ایجاد اشتغال

    انواع پرواربندی:

    1- پروار بندی بره های شیری 2- پروار بندی به روش مرتع 3- پرواربندی بره های جوان : ( معمولترین روش پرواربندی در ایران همین روش است) 4- پروار بندی گوسفندان پیر

    نکات قابل توجه در پروار بندی : 1- تهیه و خرید دام مناسب در صورت امکان انتخاب نوع بره برای پروار بندی بره نژاد هایی انتخاب شوند که از نظر مقدار رشد و سرعت رشد قابلیت بالایی دارند مثل نژاد ها ی مغانی کردی و شال

    2- رعایت نکات بهداشتی از جمله حداقل دو هفته قبل از شروع پروار بندی به بره ها داروهای ضد انگلی داده می شود همچنین در همین زمان بر علیه بیماری های انتروتوکسمی و اکسینه گردند .

    3- مخارج تغذیه همیشه بالاترین رقم هزینه را تشکیل می دهد لذا قبل از شروع پروار بندی مواد غذایی تهیه شده باشند

    4- هرگونه تغییر یا اضافه کردن مواد پرانرژی یا با کیفیت و ماهیت متفاوت در جیره بره های پرواری نیز باید به تدریج و بنایی باشد.

    5- مدتی پس از پرواربندی بره هایی که رشد خوبی ندارند بایداز گله حذف شوند و به جای انها بره های جدیدجایگزین شوند.

    6- مهمترین مسئله در پرواربندی تنظیم جیره و تغذیه با جیره تنظیمی در برنامه صحیح است.

    ساختمان و تاسیسات:

    پرورش گوسفند و بز نیاز به جایگاه و تجهیزات زیاد و پر خرج در مقایسه با گاو و طیور ندارد. با این که سیستم های پرورش گوسفند متنوع و متعدداند اما به طور کلی در هر سیستم پرورشی ضرورت دارد گوسفند از تاثیر سو عوامل نا مساعد اب و هوایی محافظت گردد.

    اصول جایگاه :

    1- قبل از احداث جایگاه باید اطلاعات کافی از شرایط جغرافیایی منطقه بدست اورد و محلی را انتخاب کرد که از زمین های اطراف بلند تر باشد

    2- گوسفند حیوانی است که حساسیت شدید به باد و کوران دارد لذا برای اسایش حیوان و نیز برای جلوگیری از انتشار بیماری ها باید جهت جایگاه حیوان بر خلاف وزش باد های موسمی منطقه و رو به افتاب باشد .

    3- جایگاه باید به گونه ای احداث شود که بتوان رطوبت ودرجه حرارت ان را کنترل نمود زیرا گوسفند در برابر هوای گرم و مرطوب حساس است و در نتیجه میل به تغذیه در اوکاهش می یابد.

    4- به دلیل الودگی فاضلاب جایگاه گوسفند ، فضولات و نیز بیماری های مشترک بین انسان و دام لازم است جایگاه پرورش گوسفند دور از محل سکونت انسان ها باشد.

    5- محل جایگاه باید به گونه ای انتخای شود که به راحتی به انبار علوفه دست رسی داشته باشد.

    باید جایگاه را با مصالحی ساخت که به منظور مبارزه با افات و امراض گوسفند قابل ضد عفونی کردن باشد

  11. #20
    اخراجی موقت
    رشته
    مهندسی کشاورزی
    تاريخ عضويت
    2011/6
    محل سكونت
    کنارسواحل زیبای خزربابلسر
    امتیاز
    5599
    پست ها
    2,224

    پيش فرض


    پرورش گوسفند قره گل




    رمضانعلی عزیزی-عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی

    مقدمه

    یكیاز بركتها و نعمت های خداوند برای ما انسانها گوسفند است. گروهی عقیدهدارند كه ایران اولین سرزمین پرورش گوسفند در جهان است. سپس از این منطقهگوسفند ها به همه قسمتهای جهان پراكنده شده اند. در كشور ما بیشتر از 25نوع و نژاد گوسفند وجود دارد. زیرا گوناگونی آب و هوا، در قسمت های مختلفكشور ما زیاد است و هر نوع گوسفندی با آب و هوای به خصوصی سازگاری دارد.
    بهطور معمول گله داران انتظار دارند كه گوسفندان همه نوع محصولی مثل گوشت،شیر، پشم، پوشت و غیره تولید كنند. بیشتر نژادهای گوسفند هم این محصولاترا تولید می كنند، اما هر نژادی در تولید یك محصول استعداد بیشتری دارد .بنابر این گوسفندان را بر این اساس تقسیم بندی می كنند.

    یكگروه از گوسفندان ایرانی، گوسفند پوستی هستند. یعنی پوست بره بسیار زیباییرا تولید می كنند. این گروه، سه نژاد مهم دارند: 1- نژاد قره گل خراسان 2-نژاد كبوده شیراز
    3- نژاد زندی.

    پوست بره قره گل چه فرقی با پوست دیگر بره ها دارد ؟

    بهطور معمول در همه نژاد های گوسفند، موهای روی پوست بره هایی كه تازه بهدنیا آمده اند، دارای پیچیدگی و حتی گل هایی است. تعدادی از این نوع پوستها هم وارد بازار تجارت می شود. اما پوست بره قره گل ویژگی هایی دارد كهدر پوست بره های دیگر دیده نمی شود.پوست بره قره گل پر پیچ و گل است. درپوست این نوع بره، موها طوری قرار گرفته اند و به هم تابیده اند كه نقش ونگارهایی را روی پوست بوجود می آورند. به علاوه كشش موو درخشندگی و زیباییپوست در این بره ها با نژادهای دیگر به طور كلی فرق می كند
    . به همین سبب از سالهای دور تا كنون، تجارت پر سود پوست بره قره گل در تمام جهان وجود داشته است.پوست بره قره گل ارزش زیادی دارد. كشورهای اصلی تولید كننده پوست این نوعبره ایران، افغانستان و ازبكستان هستند. به دلیل ارزشمندی این نوع پوستجدود 50 كشور دیگر هم چند سال است كه در حال پرورش این نژاد هستند.
    نكته: موهای روی پوست بره های قره گل، نظم به هم پیچیدگی و درخشندگی به خصوص و زیبایی دارد.


    ویژگی های یك گوسفند قره گل خوب

    هردامدار برای انتخاب گوسفند باید از ویژگی های آن نژاد آگاهی داشته باشد.گوسفند اصیل قره گل كه با نژاد دیگری آمیخته نشده باشد، یعنی آنرا (دوبر )نكرده باشند، این ویژگی ها را دارد:

    §
    تا حدودی درشت اندام با بدنی كشیده و دست ها و پاهای نازك، بلند، كشیده و خشك است.
    §
    سر آن معمولاً كشیده است و برجستگی كمی روی پیشانی و بینی دارد.
    §
    گوشها پهن، دراز و آویخته است.
    §
    به جای دنبه، دارای دم پهنی است و انتهای آن حالت برگشته دارد.
    §
    در این نژاد، قوچ ها شاخدار میشها بدون شاخ هستند.

    رنگ بدن گوسفند قره گل

    رنگاصلی گوسفندان قره گل از زمانی كه بره هستند، مشخص است. بیشتر گوسفندانقره گل خراسان، سیاه رنگ هستند كه به آنها (طوس) هم گفته می شود. تعدادبسیار كمی از آنها به رنگ خاكستری یا (چال) و قهوه ای یا (سور) دیده میشوند. بره های قره گل سیاه از تولد تا حدود یك سالگی، سیاه یكدست هستند.با بالا رفتن سن، رنگ تنه كم كم خاكستری می شود. بعد از دو سالگی، سیاهیرنگ فقط در ناحیه سر و انتهای دست و پا باقی می ماند.


    منطقه پرورش گوسفندان قره گل

    گوسفندقره گل، دام بسیار مقاوم و پر تحركی است. منطقه های پرورش این گوسفند، دشتخشك و گرمی است كه مقدار بارندگی در آنجا كمتر از 250 میلی متر در سالباشد. این گوسفندان می توانند در تابستان در گرمای 45 درجه سانتی گراد درمراتع چرا كنند و در زمستان هم تا 30 درجه سانتی گراد زیر صفر سرما راتحمل كنند. گوسفندان قره گل می توانند در مراتع های فقیر كه كم علوفههستند، چرا كنند.
    به طور كلی محل زندگی و پرورش گوسفند قره گل، منطقههای گرم و سوزان، صحراهای كم آب و علف با رطوبت بسیار كم است. این منطقهزمستانهای سرد ویا یخبندانی دارند. منطقه پرورش قره گل سیاه در ایران، درشمال شرق استان خراسان در منطقه سرخس است. این منطقه دنباله صحرای خشك وبی آب و علف قره قوم است.
    نكته: گوسفند قره گل در منطقه های كم آب و علف، گرم و سوزان، پرورش پیدا می كند.

    پرورش پوست مناسب در بره قره گل
    گلهداران عزیز، مرغوب بودن و زیبایی پوست بره قره گل به خالص بودن گله بستگیدارد. به علاوه، خصوصیت هایی كه از پدر و مادر بره می رسد نیز در مرغوببودن و زیبایی پوست نقش زیادی دارد. بهترین پوست آنهایی هستند كه نازك،درخشنده و دارای موهای كوتاه و گلهای مرتب باشند. رنگ پوست هم در قیمت آنبسیار موثر است. پوست هایی كه رنگ های طلایی، نقره ای و رنگ های گوناگوندیگر هستند، ارزش بیشتری دارند. برای بدست آوردن پوست با گلهای مناسب، برههای نوزاد را تا دو سه روز پس از تولد ذبح می كنند. زیرا با بزرگ شدن برهكم كم گلها شكفته و باز می شوند. درنتیجه زیبایی خود را از دست می دهند.
    نكته :بهترین پوست بره قره گل، پوستی است كه نازك، دارای موهای كوتاه و گلهای مرتب و درخشنده باشد.

    چه كار كنیم تا یك گله قره گل مناسب داشته باشیم؟

    دامدارگرامی، برای داشتن یك گله مناسب، ابتدا باید كار خالص كردن گله را انجامدهید. برای این كار، تمام میشهای دوبر و آنهایی كه شكل ظاهری قره گل راندارند از گله خارج كنید. به علاوه گوسفندان پیر، بیمار و قصر را باید ازگله خارج كرده و فروخته شوند. كار بعدی، انتخاب قوچهای اصلاح شده خوب برایجفتگیری با میشها ی گله است. زیرا قوچ قره گل اصلاح شده، بره هایی با پوستهای مرغوب تولید می كند.
    گلهداران با سابقه، بره های نر با پوست زیبا و مرغوب را انتخاب و نگهداری میكنند. یا از گله های دیگر می خرند. به این ترتیب، بعد ها از این بره ها دربارور ساختن گله استفاده می كنند. ایستگاه پرورش و اصلاح نژاد گوسفند قرهگل در شهرستان سرخس، بهترین قوچها و شیشك های اصلاح شده را تولید می كند.این ایستگاه بهترین گوسفند قره گل را در اختیار گله داران قرار دهد.
    نكته: قوچهایی كه برای بارور ساختن كله انتخاب می شوند، نقش مهمی در اصلاح نژاد گوسفندان دارند.


    به گوسفندان اهمیت بدهید.

    بااستفاده از مطالبی كه گفتیم، می توانید یك گله بسیار خوب قره گل داشتهباشید. برای این كه گوسفندان گله شما تولید مناسبی داشته باشند، باید سالمنگهداری شوند. می دانید كه انگل های خارجی وداخلی به گوسفندان آسیب هایزیادی وارد می كنند. در نتیجه تولید آنها كم می شود. با مشورت دامپزشكیمنطقه در زمان مناسب به گوسفندان، داروهای ضد انگل بدهید. برای از بینبردن انگلهای خارجی هم برای دام ها از حمام ضد كنه استفاده كنید. با تزریقواكسن از برخی بیماریها مانند بروسلوز، آبله، پرخوری، سیاه زخم و تب برفكیمی توان پیشگیری كرد.
    نكته: پیشگیری بهتر از درمان است. واكسن های لازم را با مشورت دامپزشكی به گوسفندان تزریق كنید.

    خلاصه مطالب:

    §
    ایران اولین سرزمین پرورش گوسفند در جهان بوده است.
    §
    بیشتر از بیست و پنج نژاد در كشور ما وجود دارد.
    §
    گوناگونی آب و هوا در كشور ما وجود دارد.
    §
    گوناگونی آب و هوا در كشور ما باعث شده كه نژادهای مختلف گوسفند داشته باشیم.
    §
    گوسفندان پوستی كشور، قره گل خراسان، كبوده شیراز و زندی هستند.
    §
    موهای روی پوست بره قره گل دارای نظم، به هم پیچیدگی، درخشندگی، نقش و نگار و گلهای زیبایی است.
    §
    در گوسفند قره گل، دست و پا ظریف و نازك، بدن كشده و دم كوتاه است.
    §
    رنگ بدن در بره قره گل سیاه است و هرچه سن بالا می رود خاكستری می شود.
    §
    پوست های رنگی قره گل ارزش بیشتری دارند.
    §
    منطقه پرورش گوسفند قره گل، منطقه های بیابانی و كم آب و علف است.
    §
    پوست مرغوب بره قره گل نازك، درخشنده، با موهای كوتاه و گلهای مرتب است.
    §
    با استفاده از قوچهای اصلاح شده قره گل بره های بهتر به دست می آید.
    §
    تزریق واكسن در زمان مناسب به گوسفندان، موجب پیشگیری از بیماریها می شود.

    نكته های مفید:

    §
    پوست بره قره گل نظم، درخشندگی و نقش و نگار زیبایی دارد.
    §
    گوسفند قره گل در بیابان های كم آب و علف پرورش می یابد.
    §
    با استفاده از قوچ های اصلاح شده قره گل، بره های بهتری به دست می آید.
    §
    پوستهای رنگی بره قره گل ارزش بیشتری دارد.
    §
    برای داشتن گله مناسب، به سلامتی و تغذیه گوسفندان خود اهمیت بدهید.
    §
    تزریق واكسن در زمان مناسب، موجب پیشگیری از بیماری ها می شود.
    §
    گوسفندان قره گل به رنگ های سیاه، خاكستری و قهوه ای هستند.
    §
    گوسفندان قره گل در برابر سرما و گرما مقاوم هستند.


صفحه 2 از 4 نخستنخست 1234 آخرينآخرين

تاپیک های مشابه

  1. پاسخ ها: 0
    آخرین ارسال: 2012/2/12, 07:06 PM
  2. مدل موی گوسفند
    توسط hamid19395 در تالار تالار عکس
    پاسخ ها: 0
    آخرین ارسال: 2008/7/30, 01:39 PM
  3. حمل گوسفند به روش جدید
    توسط سـعید در تالار تالار عکس
    پاسخ ها: 2
    آخرین ارسال: 2008/7/24, 09:30 AM
  4. Miss گوسفند در عربستان
    توسط shadmehrbaz در تالار تالار عکس
    پاسخ ها: 3
    آخرین ارسال: 2008/7/22, 09:13 AM

برچسب های اين تاپیک

ثبت اين صفحه

ثبت اين صفحه

قوانين ارسال

  • شما نمی‌توانيد تاپيک جديد ارسال كنيد
  • شما نمی‌توانيد پاسخ ارسال كنيد
  • شما نمی‌توانید فایل ضمیمه ارسال كنيد
  • شما نمی‌توانيدنوشته‌های خود را ويرايش كنيد
  •