درختان ميوه و ميوه كاري

[fgni]

فَندُق با نام علمی Corylus avellana

تیره: Corylaceae

نام لاتین: Corylusavellana
نام انگلیسی: Filber tree –Hazelnut tree –cobnut
نام فارسی: فندق – گلوز – گلاغوزه
نام عربی: بندق – جلوز – مچجرالبندق

شرح گیاه

درختچه‌ای به ارتفاع یک و نیم متر که در اماکن مساعد به ارتفاع ۶ تا ۷ متر (گاهی بیشتر) در می‌آید و به سهولت جنگلی انبوه به وجود می‌آورد. برگ‌هایی پهن و نوک‌تیز با دو ردیف دندانه، به رنگ سبز و گل‌هایی بر دو نوع نر و ماده دارد. نوع نر این گل‌ها دارای ۳ تا ۸ پرچم است و مجموعه آن به صورت سنبله‌های آویخته در پاییز ظاهر می‌شود. میوه آن که فندق نامیده می‌شود، در حالت تازه از پوشش سبز رنگی پوشیده شده‌است ولی تدریجاً پس از خشک شدن از آن جدا می‌شود. گونه Cavellane به عنوان فندق اروپایی شناخته شده و به صورت تجاری کاشته می‌شود. در اثر دورگه‌گیری این گونه و سایر گونه‌های موجود در این جنس، تنوع زیادی در ارقام فندق ایجاد شده‌است. ارقام فندق

رقم بارسلونا، رقم باتلر، رقم انیس، رقم ایستاریکی، رقم نورتامتون، رقم آنا، رقم سلف هاسگر (پوست آزاد)، رقم اسکینر و رقم توند اجنیتل
نیاز اکولولژیکی :

درختان فندق به زمستانِ نسبتاً سرد و تابستان خنک نیاز دارند. برای رشد و تکامل میوه تابستان خنک و طولانی از تابستان گرم و طولانی مناسب‌تر است. درختان فندق برای رفع نیاز سرمایی باید مدت نسبتاً طولانی در معرض سرمای متوسط قرار گیرند. در مناطق مرطوب درخت‌ها نسبت به عوامل بیماری‌زا حساس هستند. درختان فندق مقاوم به سرما هستند. شاتون‌ها و گل‌های ماده فندق در مقایسه با گل‌های باز شده مقاومت بیشتری نسبت به سرما دارند. در صورتی‌که گل‌های ماده باز شده باشند، دمای ۵/۹- درجه سانتی‌گراد به آنها صدمه می‌زند بین حداقل و حداکثر دمای هوا با تاریخ‌های گل‌دهی گل آذین نر و ماده رابطه مستقیمی وجود دارد افزایش مجموع درجه حرارت‌های موثر ظهور کلاله را در ارقام زودرس به تأخیر می‌اندازد. مقاومت بافت‌ها نسبت به سرما تعیین شده‌است که از حساس تا مقاوم عبارتند از: استوانه مرکزی، آوندهای چوب، کامبیوم و پوست. در اواسط زمستان مقاومت جوانه‌های رویشی نسبت به سرما بیشتر از گل‌های ماده‌است. همچنین مقاومت اکثر گل‌های ماده در دی ماه بیشتر از گل‌های نر است. از کاشت فندق در مناطق پست که هوای سرد در آنجا باقی می‌ماند باید خودداری کرد و همینطور بادهای خشک نیز نباید در آن منطقه وجود داشته باشد مناطقی که دارای بارندگی متوسطی بوده و توزیع بارندگی نیز در طول فصل مناسب است برای کاشت موفقیت‌آمیز فندق خیلی مناسب هستند. خاک‌های خنثی تا کمی اسیدی با ۶ pH برای کاشت فندق مناسب است.
آماده‌سازی خاک:

نوع خاک مناسب برای کاشت فندق در مناطق مختلف متغیر است ولی به‌طور کلی خاک باید عمیق، حاصلخیز و دارای زهکشی خوبی باشد. در خاک‌های عمیق مقدار زیادی آب و مواد غذایی ذخیره می‌شود که در طی فصول خشک مورد استفاده قرار می‌گیرد. ریشه‌های درخت فندق تا عمق ۵/۲ تا ۴ متر به‌سرعت رشد می‌کند. عوامل نامساعدی مثل وجود لایه غیرقابل نفوذ، بالا بودن سطح آب زیرزمینی، وجود سنگ و شن و عدم وجود تهویه در خاک، رشد ریشه‌ها را محدود می‌کند. خاک باید تا عمق ۴ متر دارای تهویه خیلی باشد. درختان فندق در مقایسه با درختان گردو تحمل بیشتری نسبت به خاک‌های فشرده دارند. ازدیاد فندق از دیاد به دو رویش از دیاد به وسیله بذر و از دیاد رویشی انجام می‌گیرد. در ازدیاد به وسیله بذر با کاشت فندق بلافاصله پس از برداشت همراه با پریکارپ به مقدار زیادی جوانه‌زنی را کاهش می‌دهد. حذف پوسته بذر مثل حذف پریکارپ جوانه زنی را تا ۸۱ درصد افزایش می‌دهد. خواب بذر با یک دوره استراتیفیکاسیون به مدت ۶ ماه برطرف می‌شود. در صورتی‌که فندق دیر برداشت شود (آخر شهریور) پریکارپ میوه‌ها سخت می‌شود در اینصورت ابتدا یک دوره استراتیفیکاسیون گرم در ۲۰ درجه سانتی‌گراد ضروری‌است و به‌دنبال آن بذور فندق باید در معرض یک دوره سرما (۴ درجه سانتی گراد) قرار گیرند. در میوه‌هایی که زود برداشت می‌شوند (آخر مرداد) آندوسپرم و جنین اغلب به اندازه کافی رشد نمی‌کند و جوانه‌زنی این قبیل بذور به‌خوبی صورت نمی‌گیرد. برای از بین بردن خواب بذور فندق اگر آنها را به مدت ۶ هفته در معرض سرمای ۵ درجه سانتی‌گراد قرار داده و سپس به ۲۰ درجه سانتی‌گراد منتقل شوند، اسید جیبرلیک در بذر تجمع یافته و موجب جوانه‌زنی می‌شود.

• در ازدیاد رویشی روش‌های مختلفی وجود دارد که عبارتند از:
  
  • ازدیاد بوسیله قلمه
  • ازدیاد بوسیله خوابانیدن
  • ازدیاد بوسیله پیوند
  • ازدیاد بوسیله ریزازدیادی
  
  

تاریخ و فواصل کاشت

زمین‌های شیب‌دار قبل از کاشت باید تراس‌بندی شوند تا بتوان درختان فندق را با فواصل مناسب در آنها کاشت این عمل استفاده از کودهای شیمیایی، دامی و نیز آبیاری را تسهیل می‌کند. در هنگام کاشت باید دقت شود داخل چاله‌ها عاری از سنگ باشد زیرا وجود سنگ ریشه‌ها را محدود می‌کند. کاشت فندق در اواخر زمستان یا در بهار صورت می‌گیرد. در هنگام کاشت پس از حفر گودال‌ها در ته هر گودال مقداری خاک را به صورت کپه ریخته و ریشه نهال را در روی آن قرار می‌دهند سپس بقیه گودال را با خاک رویی پر کرده و آنرا سفت می‌کنند. اطراف نهال را با خاک اره یا خاک سست پوشانده و آنرا آبیاری می‌کنند. برای کاهش تعداد پا جوش‌ها و حذف آسانتر آنها نهال‌ها را از ارتفاع ۵۰ تا ۷۵ سانتی‌متری سربرداری می‌کنند و تنه نهال‌ها را به منظور جلوگیری از آفتاب سوختگی با یک ماده سفید رنگ‌آمیزی کرده و یا با کاغذ سفید آن‌را می‌پوشانند.
کاشت

در صورتی‌که فندق به‌صورت بوته‌ای یا پرچین پرورش داده نشود، فاصله کاشت ۶ متر است. عملکرد فندق در حالت درخت بیشتر از حالت بوته‌ای است. در حالت بوته‌ای قسمت مرکزی ضعیف مانده و یا در اثر سایه قسمت‌های بیرونی از بین می‌رود. فاصله کاشت بسته به اینکه در بین درختان فندق چیز دیگری هم کاشته شود متفاوت است.
داشت

مراقبت از درختان فندق از جنبه‌های مختلفی صورت می‌گیرد. که به‌قرار زیر است:

• هرس: در درختان بارده شاخه‌های جانبی که بر روی شاخه‌های اصلی قرار دارند هر سال هرس شده مر شاخه‌های ضعیف حذف می‌شوند. اگر در هنگام کاشت هرس ریشه صورت گرفته باشد در مراحل بعدی نیاز به هرس کمتر خواهد بود ولی وقتی درختان فندق ۱۲ تا۱۵ ساله شدند، بهتر است مقدار زیادی از شاخه‌های جانبی هرس شوند تا رشد شاخه‌های قوی تحریک شود. در این حالت در هر درخت ۸ تا ۱۰ شاخه باقی می‌گذارند تا میوه بهتر پر شده و محصول افزایش یابد. اضافه کردن کود دامی به مقدار ۳۰ تن در پاییز به همراه ۶۰۰ کیلوگرم در هکتار سوپرفسفات و در بهار ۴۰۰ تا ۵۰۰ کیلوگرم سولفات آمونیوم یا ۳۰۰ تا ۴۰۰ کیلوگرم سیانید کلسیم و یا ۱۵۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم در هکتار نیترات آمونیوم پیشنهاد می‌شود.
• مبارزه با آفات: آفات فندق‌ها از قبیل کنه فندق، سرخور طومی فندق، سوسک چوب خوار، کنه مولد کال فندق، سپردار فندق، نماند، پژمردگی باکتریابی، پژمردگی فندق، پوسیدگی قهوه‌ای یا آنتراکوز کپک خاکستری و بیماری ویروس موزائیک می‌باشد.
• آبیاری: اگر فندق در خاک‌های حاصلخیز که ظرفیت نگهداری آب زیادی دارند کاشته شود به آبیاری کمی نیاز خواهد داشت.
• حذف پاجوش‌ها: حذف پاجوش‌ها در اطراف تنه فندق ضروری است به منظور حذف موثر پاجوش‌ها ضروری‌است که عمل حذف، ۳ تا ۴ بار در سال و تا چند سال پس از کاشت صورت گیرد. حذف پاجوش‌های جدید باید تا حد امکان از نزدیک محل رشد آنها صورت گیرد. مبارزه با علف‌های هرز که توسط علف‌کش‌های شیمیایی صورت می‌گیرد.
• گل‌دهی: گل‌دهی فندق ۳ تا ۴ سال پس از کاشت صورت می‌گیرد، ولی معمولاً باردهی از سال ۵ یا ۶ شروع می‌شود مدت باردهی ۱۰ تا ۲۰ سال است. شاخه‌هایی که طول آنها ۱۶ تا ۲۵ سانتی‌متر است بیشترین ظرفیت باردهی را دارند. تمام گونه‌های جنس Corylus یک پایه بوده، گل‌های یک جنسی تولید می‌کنند و گرده‌افشانی آنها توسط باد صورت می‌گیرد. دوره گل‌دهی فندق در شرایط طبیعی حدود ۳ ماه طول می‌کشد که با گرده‌افشانی ارقام زودرس شروع شده و با مرحله اوج گل‌دهی در ارقام دیررس تمام می‌شود. فندق گیاهی خود ناسازگار است، لذا برای انجام گرده‌افشانی مطلوب، باید ارقام مختلف با هم کاشته شود. کاشت ۱۲ درصد درختان گرده‌افشان در شرایط مساعد برای گرده افشانی رقم اصلی کافی‌است.

برداشت

میوه‌های فندق پس از رسیدن بر روی زمین می‌ریزند. میوه‌هایی که به روی زمین می‌ریزند، در اثر رطوبت خاک تغییر رنگ می‌دهند از این رو برای جلوگیری از آن باید در اولین فرصت پوست میوه‌ها جدا شود. میوه‌ها در طول فصل باید ۲ تا ۳ بار جمع‌آوری شوند. عملکرد درختان فندق بسته به سن و قدمت درخت فاصله کاشت، عملیات آماده‌سازی خاک و عوامل دیگر متفاوت‌است. اگر یک هکتار باغ ۲۲۰۰ کیلوگرم محصول تولید کند محصول خوبی داشته‌است عملکرد درختان بارده، از سالی به سال بعد دچار نوسان می‌گردد.


منبع : ویکیپدیا

[fgni]

گل سرخ Rosaceae :تیره Prunus communis – Amygdalus communis L.:نام لاتین Almond tree:نام انگلیسی درخت بادام – چغاله بادام:نام فارسی لوز:نام عربی
مشخصات گیاه شناسی بادام :
درخت بادام از جنس prunes و از خانواده rosacea است كه خویشاوندی نزدیكی با گونه های مختلف میوه های هسته دار از قبیل آلو و گوجه و بویزه با هلو و شلیل دارد . و از تلقیح بین بادام و هلو دو رگ هایی به نام هلو * بادام به دست آمده است كه گیاه شناسان به نام Amygdalus commumis‌ و از زیر خانواده Prunoidae معرفی كرده اند علاوه بر بادام های اهلی گونه های وحشی بسیار متعددی در خاورمیانه و آسیای مركزی به طور گسترده ای وجود دارد كه حاصل تلقیح و دورگ گیری طبیعی آنها بین خود یا بین گونه های اهلی است و در حال تحول و دگرگونی های گیاهی هستند .
مشخصات ظاهری درخت بادام :
بادام درختی است قوی كه ارتفاع آن بر حسب رقم و آب و هوا و حاصلخیزی خاك و مواظبت های زراعی بین 6 تا 10 متر یا بیشتر متغیر است . درخت بادام ریشه های قوی دارد كه می تواند به طور عمودی تا 3 متر در خاك نفوذ كند بدین سبب قادر است بخشی از احتیاجات و نیاز آبی خود را در مواقع خشكی و كم آبی از اعماق خاك تامین نماید . در تنه درخت بادام در جوانی به رنگ خاكستری شفاف و صاف بوده به تدریج تیره تر شده و ترك بر می دارد گل بادام شامل 5 كاسبرگ و 5 گلبرگ و 20 تا 30 پرچم است تخمدان آن محتوای دو تخمك است. جوانه های گل ممكن است منفرد یا 2-3جوانه همراه با جوانه های چوب در یك گره مشاهده شوند . بعضی ارقام بادام غالبا دارای گل های خود ناسازگار بوده و گیاه دگرگشنی است. برگهای بادام كشیده و نوك تیز و ضخیم و چرمی است . علت تلخی میوه بعضی از ارقام بادام وجود ماده ای به نام گلوكوزید سیانوزنتیك آمیگدالین در مغز آنهاست.

نیاز اکولوژیکی

دما مهمترین فاکتور اقلیمی برای بادام است. بادام برای جوانه زنی یکنواخت در بهار ، به سرمای زمستانه متوسطی نیاز دارد. درخت بادام سرمای زمستان را در حد متوسطی تحمل می کند ولی به علت زود باز شدن گلهای آن تحمل این درخت نسبت به سرمای بهاره کمتر است. نیاز سرمایی برای باز شدن عادی جوانه ها بسته به نوع رقم متفاوت بوده و از 100 تا 700 ساعت پائین تر از 2/7 درجه سانتی گراد متغیر است . خواب جوانه ها به علت وجود غلظت زیاد قنل در آنها می باشد. درخت بادام سرمای زمستانه را تا (20-) درجه سانتی گراد تحمل می کند. در صورتیکه سرما بیش از این حد باشد و سرد شدن هوا نیز به تدریج صورت گرفته باشد درخت بادام مقاومت بیشتری به سرما خواهد داشت. عامل محدود کننده کاشت بادام سرمای بهاره بخصوص در زمان گل یا بلافاصله پس از تشکیل میوه است. شیبهای جنوبی برای کاشت بادام خیلی مطلوب است و زمینهای هموار نیز در صورتیکه دارای هوای ملایمی باشند می توانند مورد استفاده قرار گیرد. در مناطقی که سرمای بهاره متداول است باید از ارقام دیر گل استفاده شود. کاشت بادام به صورت باغات متراکم مناسب نمی باشد. بخصوص ارقامی که حساس به نور هستند در صورتیکه در شدت نور کم کاشته شوند شاخه هایشان کمتر چوبی شده و آندوکارپ آنها سخت تر می شوند. بادام وقتی که در روی نهال بذری بادام پیوند شود در مقایسه با سایر درختان میوه متعدله می تواند شرایط گرم و خشک تابستان را بهتر تحمل کنند. بادام به علت داشتن ریشه های عمقی (بیش از سه متر) و برگهای چوبی شکل مقاومت زیادی نسبت به خشکی دارد در مناطقی که متوسط بارندگی کمتر از 250 میلی لیتر در سال است درختان بادام با فواصل بیشتری کاشته می شوند که معمولاً در اواخر پائیز بذور را به مدت 24 ساعت در آب خیس می کنند سپس سوراخهایی به عمق 8 تا 10 سانتی متر در خاک ایجاد می نمایند و در هر سوراخ سه عدد بذر می کارند. بهترین نهالی که از این سه عدد بذر بوجود می آید انتخاب شده و در پائیز همان فصل بوسیله پیوند جوانه و یا در زمستان بوسیله پیوند شاخه عمل پیوند انجام می شود. بقیه نهالهای بذری نیز حذف می شوند.

ازدیاد رویشی

بادام بوسیله پیوند جوانه و به مقدار کمی نیز بوسیله پیوند ازدیاد می شود. پیوند جوانه در پائیز بهار و تابستان انجام می شود. عمل پیوند در خزانه از 20 سانتی متری و در مزرعه از 30 تا 40 سانتی متر سطح خاک صورت می گیرد. پیوند جوانه پائیزه نیز از 10 مرداد تا 10 مهر انجام می شود پیوندک از جوانه های وسطی و تحتانی شاخه هایی که به تازگی بریده می شوند تهیه ی می‌گردد. انجام آبیاری چند روز قبل از پیوند‏ جدا شدن پوست را تسهیل می کند. به محض اینکه جوانه پیوندک در اوایل بهار شروع به رشد کرد لازم است پایه از بالای جوانه پیوندک قطع شود به این ترتیب نهال پیوندی در پائیز قابل انتقال خواهد بود.و پیوند جوانه بهاره هنگامی انجام میشود که پیوند پائیزه نگرفته باشد و پایه ها پس از حدود دو هفته سربرداری شده و در پائیز قابل انتقال میشوند. به دلیل رشد سریع بادام در مناطقی که فصل رشد طولانیتری دارند انجام پیوند جوانه در خردادماه نیز امکان پذیر است. عمل پیوند بر روی نهالهای بذری یکساله انجام شده و نهال پیوندی در کمتر از یک سال بدست می آید. ریز ازدیادی

پایه بادام GF 677 یکی از اولین پایه هایی بود که به روش ریز ازدیادی تکثیر گردید و هنوز هم در سطح وسیع با این روش ازدیاد می شود. ارقام بادام نیز با این روش قابل ازدیاد هستند ارقام فراگنس(50 تا 60 درخت در هکتار) با افزایش میزان بارندگی سالیانه تراکم کاشت نیز افزایش می یابد. درختان بادام اغلب در خاکهای غیر حاصلخیز کاشته می شود بنابراین قبل از کاشت برای تعیین میزان کمبود مواد غذایی باید تجزیه خاک صورت گیرد. تجزیه برگی نیز برای تشخیص مقدار و نوع عناصر غذایی خاک مفید است با وجود این ترکیب عناصر غذایی موجود در برگ به عوامل مختلفی مثل خاک، انتشار ریشه ، آبیاری ، مرحله رشد و احتمالاً نوع رقم بستگی دارد.تونو و فاسیونلو با این روش ریشه زایی موفقیت آمیزی داشته و در مرحله سازگاری با محیط بیرون نیز موفق بوده اند. کاشت

نهالهای بذری یا نهالهای پیوند شده یکساله یا چند ساله که دارای چوب رسیده و ریشه های سالم هستند در پائیز و زمستان کاشته می شوند برای این منظور خاکهایی که با کود آلی آماده شده اند مناسبتر هستند. بهترین زمان کاشت بین اوایل آبان تا اوایل دی است فاصله کاشت درختها بسته به نوع رقم ، پایه، حاصلخیزی خاک و سیستم آبیاری متفاوت است.بنظر می رسد فاصله کاشت 5×5 متر بهترین فاصله برای ارقام پیوند شده بر روی پایه هلوی بذری یا پایه هلو بادام باشد. مقدمات قبل از کاشت. قبل از کاشت درختان بادام باید بادشکن موثری ایجاد شود. برای این کار می توان از ردیفهای درخت و یا کمر بند حفاظتی مصنوعی استفاده کرد. بادشکن مصنوعی هزینه زیادی دارند ولی از همان موقع احداث قابل استفاده است در حالیکه کاشت درخت به عنوان بادشکن از سال سوم که درختها بزرگ می شوند موثر خواهد بود از بین بادشکنهایی که برای بادام استفاده می شوند درختان سرو بهتر از بقیه هستند. تقویت خاک : قبل از کاشت درخت بادام 200 کیلو ازت و 200 کیلو گرم فسفر در هر هکتار به زمین داده می شود. مراقبتهای زراعی

هرس‌ : عمل هرس در سه مرحله متفاوت از زندگی درخت بادام انجام می شود. (1) در مرحله اوایل رشد (2) در مرحله بادهی (3) جوان کردن درختان پیر هرس مرحله اول هرس فرم دهی است در صورتیکه فرم Vase مورد نظر باشد بلافاصله پس از کاشت نهال را از فاصله یک متری سطح زمین سربرداری کرده و 3 یا 4 شاخه اولیه را از فاصله 10 تا 15 سانتی متری انتهای درخت نگه می‌دارند که چهار چوب درخت را تشکیل خواهد داد. هرس تابستانه 2 تا 3 بار انجام می شود. هرس تابستانه باید در سال دوم انجام شود در هرس زمستانه فقط پاجوشها حذف می شوند و در سال سوم و چهارم ضروری است این در این زمان درخت دارای 3 تا 4 شاخه اصلی است و هر شاخه اصلی 5 تا 7 شاخه کوچکتر دارد و به منظور تسهیل نفوذ نور به وسط درخت باید شاخه های قسمت داخلی را حذف نمود. در مرحله باردهی باید هرس منظمی صورت گیرد تا مقدار محصول بیشتر شود.هرس جوان کردن فقط زمانی انجام می شود که درختها پیر، کم بارده ولی سالم باشند. برای اینکار شاخه های اصلی بریده می شوند و از شاخه های جدید بسیاری که در بهار رشد می کند برای جایگزینی شاخه های اصلی استفاده می گردد پایه، پایه های انتخابی

ارقام تلخ یا شیرین بادام بعنوان پایه بذری مورد استفاده قرار می گیرند زیرا این پایه ها نسبت به خشکی ، خاکهای آهکی و کلرور آهن مقاوم بوده و طول عمر بیشتری دارند. در نواحی آبیاری شده و مرطوب از نهالهای بذری هلو به عنوان پایه استفاده می شود. نهالهای بذری هلو خیلی یکنواخت بوده و در هنگام انتقال تلفات کمتری دارند. پایه های انتخابی عبارتند از هیبریدهای هلو X بادام (Gf557 , GF 677) آلو (میر و بالان 2032 ، ماریانا 2624، ماریانا 1/8 GF) و هیبریدهای میروبالان X هلویا میرو بالان X بادام. ازدیاد گیاه

بادام می تواند بوسیله بذر، پیوند روی پایه های بذری بادام، هلو و آلو ، بوسیله پیوند بر روی پایه های انتخابی و نیز به روش ریز ازدیادی تکثیر شود. ازدیاد رویشی کلونها به منظور تولید پایه خیلی مشکل بوده و مورد استفاده قرار نمی گیرد. - ازدیاد بوسیله بذر : تا اواخر 1980 تنها روش ازدیاد بادام استفاده از بذر بود. این روش هنوز هم در ایران افغانستان، یونان و مراکش استفاده می شود. این روش ازدیاد برای یافتن اکوتیپهای جدید مفید است ولی روش مناسبی برای ازدیاد بادام نیست چون بادام بشدت هتروزیکوت و یکنواخت است. در نواحی نیمه خشک که حاصلخیزی کمتری دارند. بذور بادام مستقیماً در محل باغ کاشته می شود و یا اینکه بذور را در خزانه کاشته و در فصل بعد نهالهای بدست آمده را پیوند می کنند. کاشت بذر در باغ به این ترتیب است.

تغذیه

علائم کمبود ازت در بادام به صورت برگهای کوچک رنگ پریده، کاهش قدرت درخت، خشک شدن شاخه های کوچک، کاهش بستن میوه و کاهش عملکرد است دادن ازت به صورت اوره موجب افزایش قابلیت پذیرش گل افزایش درصد تشکیل میوه و بالاخره موجب افزایش عملکرد می شود. در خاکهایی که کمبود پتاس وجود دارد استفاده از سولفات پتاس به مقدار کافی مقدار عملکرد را افزایش می دهد برای باغ بادام مقدار کود ازته 180 کیلوگرم و مقدار کود فسفره 360 کیلوگرم در هکتار توصیه شده است.کمبود روی موجب کوچک شدن برگها می شود علائم کمبود با محلول پاشی سولفات روی در زمان خواب به مقدار 79/6 تا 32/11 کیلوگرم در 5/378 لیتر آب بر طرف می شود. علائم کمبود مس در درختان بادام به صورت کاهش رشد، پوست زبر و نا هموار و مغز چروکیده دیده می شود محلول پاشی شاخ و برگ درختها یا مس EDTA در رفع علائم کمبود موثر است. سوختگی نوک برگها معمولاً به دلیل کمبود براست علائم کمبود با مصرف 56 تا 112 کیلوگرم در هکتار براکس به مدت 4 سال برطرف می شود. تذکر : در باغهایی که در سن باردهی هستند به منظور حفظ حاصلخیزی سالانه 100 تا 120 کیلوگرم در هکتار ازت، 50 تا 60 کیلولگرم در هکتار فسفر و همین مقدار پتاس باید به خاک داده شود. کود فسفره و پتاسه در یک نوبت و در آذر ماه به باغ داده می شود در حالیکه کود ازته را به سه قسمت تقسیم کرده و در ماههای بهمن و فروردین و اردیبهشت بکار می برند. آبیاری

آبیاری از مهمترین عملیات مرحله داشت درختان بادام است و موجب بهبود رشد و افزایش عملکرد می شود زیرا مقدار بارندگی در فصل تابستان در مناطق کشت بادام کافی نیست کیفیت آبیاری نیز اهمیت زیادی دارد آبی که حاوی مقدار زیادی نمک است بخصوص در خاکهای رسی کم عمق نباید برای آبیاری استفاده شود. درختان بادام نباید با روش آبیاری بارانی آبیاری شوند زیرا برگهای بادام نسبت به نمک خیلی حساس است. روشهای معمول آبیاری در درختان بادام، آبیاری سطحی و آبیاری قطره ای هستند از آبیاری قطره ای معمولاً در زمینهای ناهموار استفاده می شود. مبارزه با علفهای هرز

در مدیریت نگهداری درخت بادام مهم است از کاشت گیاهان علفی بین ردیف های باغات بادام باید خودداری نمود زیرا این گیاهان علفی چندین میکروارگانیسم در خاک باقی می گذارند که برای بادام مضر است. مبارزه با آفات و بیماریها

آفات بادام

تعداد زیادی از آفات شامل پرندگان ، حشرات ، کنه ها و نماتدها به بادام خسارت می زنند که میتوان انواع زیر را نام برد. حشره (Parameylois transitella). (در ایران گزارش نشده است) کرم سر شاخه خوار پروانه تخم انگشتری شته آردی بادام شته آردی کوچه شته خالدار هلو شته سیاه گوجه و آلو ، شته سیاه هلو ، شپشک سن ژوزه ، شپشک نارون، شپشک خاکستری بادام، سپردار بنفش زیتون – سرخورطومی بادام کرم طوقه و ریشه درختان ، سوسک پوستخوار بادام، زنبور کرم زالوئی – کنه قهوه ای پابلند درختان میوه، کنه سفید اروپائی ، نماتدهای مولد غده ریشه ، نماتد مولد زخم ریشه بیماری گال طوقه – بیماری شانکر باکتریابی یا کموز ، بیماری پژمردگی ناشی از قارچ ورتپسیلیوم، بیماری زخم گره ، بیماری پوسیدگی گل و بلایت شاخه ، بیماری غربالی ، بیماری زنگ درختان میوه هسته دار، قارچ عسلی، پوسیدگی قرمز، ویروس لکه گرد درختان میوه هسته داربیماری ریزش جوانه (مسری) بیماری ریزش جوانه (غیر مسری) برداشت

میوه های بادام را می توان به صورت سبز (چغاله) و یا خشک برداشت کرد . میوه های بادام رقم کاغذی (پوست نازک) نیز در مرحله سبز به منظور مصرف مستقیم برداشت می شود. برداشت میوه های خشک از نیمه دوم مرداد تا اواخر مهر صورت می گیرد. میوه های بادام در باغاتی که آبیاری نمی شوند زودتر از باغاتی که آبیاری می شوند می رسند. در باغات جدید بادام که بصورت مکانیکی برداشت می شوند موارد زیر باید رعایت شود. فاصله مناسب کشت ، فرم دهی مناسب درخت مثلاً فرم گلدانی، مسطح بودن سطح زمین ، کاشت رقمی با عادت رشد عمودی ، دقت در تعیین تاریخ برداشت در ارتباط با زمان رسیدن و شرایط خاک به منظور جدا شدن بهتر میوه های باغهای بادام اغلب دو هفته قبل از برداشت آبیاری می شود. سطح خاک باید تا حد امکان صاف و عاری از علفهای هرز باشد، درختها توسط دستگاه نیشکر تکان داده شده و میوه ها بر روی زمین می ریزند، سپس میوه ها توسط دستگاههایی که دارای بازوهای مکنده هستند جمع آوری می شود. مقدار عملکرد بادام در هر هکتار از یک تا دو تن (بدون پوست سبز) متغیر است، که به عملیات زراعی از جمله آبیاری و نوع رقم بستگی دارد. به پس از برداشت بادام پوست سبز آن بوسیله جدا می شود ماشین هایی که برای بادام پوست سخت بکار می روند برای بادام های پوست نازک و پوست کاغذی مناسب نیستند و در صورت استفاده از این ماشینها باید تنظیم آنها عوض شود. سپس میوه ها در معرض آفتاب به مدت 3 تا 4 روز خشک می شوند تا مقدار مرطوب آنها به 8 تا 5/8 درصد کاهش یابد. احتمالاً در انبار نیز رطوبت میوه ها حدود یک درصد کاهش می یابد. نگهداری بادام های پوست نارک به علت کپک زدگی مشکل است.

[aram27]

سال 2010| 354صفحه | ISBN: 9780756658892 | 32,3 MB |

دانلود کتاب

معرفی: این کتاب با پوشش کامل میوه‌های درختی، از سیب تا انجیر، و میوه‌های بوته ای مثل توت‌فرنگی، تاک‌ انگور و مرکبات همچون به و آواکادو، یک راهنمای عملی الهام‌بخش و جامع برای کاشت میوه‌جات در اقلیم‌ها و شرایط متفاوت و زمان‌های مختلف است.
نویسنده این کتاب با بیانی ساده و قابل درک برای تمامی اقشار جامعه، مشاوره‌ها، ایده‌ها و روش‌های مخصوص خود را به اشتراک گذاشته و برای باغبانان باتجربه و یا مبتدیان این حوزه مسائل مختلف کاشت میوه‌ها را روشن‌سازی می‌نماید
ازجمله موارد پوشش داده شده در این کتاب می‌توان برنامه‌ریزی سال پرورش میوه، عیب‌یابی مشکلات مشترک میوه‌ها، آفات و بیماری‌ها، و تمامی مراحل رشد میوه‌ها را نام برد.

---

خواندن کتابهای خوب، در حکم مکالمه با انسانهای شرافتمند گذشته است. " دکارت"

[معصومه دیوانعلی]

نام علمی: Prunus armeniaca، نام یکی از میوه‌ها از خانواده گلسرخیان است.

زردآلو یا قیسى این خویشاوند طلایى آلوچه و آلو از سه هزار سال پیش در چین كشت مى شد و برخلاف آنچه از نام علمى اش برمى آید، منشاء آن نه ارمنستان بلكه شمال غربى چین در نزدیكى مرز روسیه در منطقه «گریت وال» است. دراین مناطق بیش از 3000 سال است که زردآلو کشت می‌شود. طی سالیان طولانی کشت زردآلو تا اروپا، خاورمیانه و سرانجام کالیفرنیا که درآن تقریباً 97 درصد غلات امریکا کاشته می‌شود گسترش یافت. این مهاجرت منجر به پیدایش انواع متفاوتی از گونه‌های زردآلو در سراسر جهان گردید. گونه‌هایی از زردآلو که در امریکا دیده می‌شوند عمدتاً خاستگاه اروپایی دارند و مبلغان دینی آنها را از اسپانیا به کالیفرنیا آوردند.

کشورهای اصلی تولیدکننده زردآلو عبارتند از ترکیه، ایتالیا، اسپانیا، یونان و امریکا در رده بندی تولید این میوه دارای رتبه ششم می باشد.



درخت زردآلو گیاهى است مقاوم با برگ هاى پهن و نسبتاً گرد، با راس نوك تیز و حاشیه نسبتاً دندانه دار. گل هاى بدون پایه با پنج گلبرگ منظم و پرچم هاى پرشمار در اوایل بهار شكفته مى شوند. میوه شفت و آلوچه مانند زردآلو با پوسته نازك و گوشت زردرنگ در اواسط تابستان رسیده مى شود. میوه هاى رسیده آبدار، شیرین و با سطحى صاف و بدون كرك اند و در اشكال متفاوتى مانند میوه تازه، آب میوه، میوه خشك شده ،برگ قیسى،، فریز شده و كنسرو شده به مصرف مى رسند.از عصاره هسته سرشار از گیلكوزیدهاى سیانوژنیك زردآلو دارویى ضدسرطان در گذشته تهیه مى شد كه امروزه از رده خارج شده است. هسته زردآلوهایى كه در آسیاى مركزى و نواحى مدیترانه اى كاشته مى شود، شیرین است و مى توان همانند بادام از آن روغن گرفت. از روغن زردآلو در تهیه انواع كرم هاى پوست، صابون و در عطرسازى استفاده مى شود. گاهى نیز آن را با روغن بادام مخلوط كرده و به مشتریان مى فروشند. میوه زردآلو حاوى مقادیر زیادى ویتامین A و مقادیر كمترى از تیامین، ریبوفلاوین، نیاسین، ویتامین C، كلسیم، فسفر، آهن و پتاسیم است.



خاستگاه و پراکنش

زردآلو در امریکا

بهترین نوع زردآلو به نام Blenheim که در دره سانتاکلارای کالیفرنیا رشد می‌کند به ندرت به خارج از کالیفرنیا صادر می‌شود. گونه‌های دیگری که به جهت ظاهر مرغوبشان در بازار، به خارج از کالیفرنیا صادر می‌شوند عبارتند از زردآلوهایی که در بازارهای خارج کالیفرنیا وجود دارند گونه‌های بادوام اما بی مزه ترهستند مانند گونه‌های Patterson و Kat.



انتخاب وانبار

زردآلوها به خاطرخوشمزگی، پوست نرم ومخملی و عطر بسیار خوش خود معروف هستند. باید زردآلوهای نسبتاً سفت، صاف، گوشتالو و خوش شکل را انتخاب کرد که به رنگ نارنجی مایل به زرد تا نارنجی می باشند.اگر زردآلو خیلی سفت و دارای رنگ سبز باشد نمی‌تواند عطر و طعم واقعی خود را نشان دهد. نرمی و پرآبی میوه کاملاً رسیده را بالمس کردن می‌توان احساس کرد و باید هرچه زودترخورده شود. زردآلوی نپخته را دربسته‌های کاغذی و در درجه حرارت اتاق و به دور از حرارت و نور مستقیم نگهداری کنید. اگر زردآلو را در کیسه‌های پلاستیکی در یخچال نگهداری کنند ممکن است هنگام رسیدن فقط یک یا دو روز دوام آورند.بگذارید زردآلو قبل از خورده شدن در دمای اتاق قرار گیرد و تاقبل از خوردن این میوه آنرا نشویید. مراقب باشید تا زردآلوی رسیده را به آرامی بردارید مخصوصاً مراقب باشید به پوست آن آسیب نرسد. زردآلو اگر کاملاً رسیده باشد بسیار خوشمزه است و به راحتی آبگز شده و خیلی سریع خراب می‌شوند.



آماده سازی

به علت ساختارظریف زردآلو و اندازه کوچک آن پوست کندن این میوه بصلاح نمی باشد،یالازم نیست،. برای خوردن زردآلو فقط کافیست آنرا از شکاف جداکنید یا با انگشتان خود آنرا از هم جدا کنید. به محض اینکه دونیمه زردآلو از هم جدا شد هسته آن به راحتی بیرون می‌آید. زردآلو دربسیاری ازغذاها که نیاز به شلیل یا هلو دارد مورد استفاده قرار می‌گیرد. این میوه در شیرینی، کیک، مربا، چات نی، کمپوت و بصورت پخته یا سرخ شده کاربرد دارد؛ خوردن آن باماکیان و گوشت خوک بسیار مطلوب است. زردآلوی کاملاً پخته، شیرین و معطر را به ندرت می‌توان در بازار پیدا کرد بنابراین زردآلوهای کمپوت شده اغلب جانشین مناسبی در بسیاری از خوراک محسوب می‌شوند.

اگر تصمیم به خرید زردآلوی خشک شده دارید به دنبال زردآلوهایی باشید که بوسیله خورشید خشک شده اند. آنها بسیار خوشمزه تر از انواعی هستند که با روشهای دیگر خشک شده اند.



انواع مختلف

انواع معروف در امریکا: زردآلوی Castlebrite معمولاً نارنجی روشن و زمانیکه کاملاً می رسد بسیار خوش طعم می باشد اما همانگونه که گفتم این نوع زردآلوخارج از بازارهای کالیفرنیا دیده نمی‌شود. Katy گونه‌ای نسبتاً جدید است که از سال 1978 پرورش یافته است. پوست آن زرد نارنجی با مقداری سرخی است که پخته آن طعمی بسیار عالی دارد.

Flaming Gold دارای پوست زرد- نارنجی و ندرتاً زرد رنگ است که به خوشمزگی گونه‌های Katy وCastlebrite نمی باشد. زردآلوی Patterson به علت محصول زیاد، دوام بیشتر و حمل و نقل آسانتربین کشورها از معروفیت بیشتری برخوردار است.

زردآلو Tilton یک گونه منحصر بفرد است و یکی از خوش طعم ترین انواع زردآلوها محسوب می‌شود. آنچه در ظاهر این نوع زردآلو جلب توجه می‌کند سطح صاف آن است که یک درز دورتا دورآن امتداد دارد. این زردآلوی دیرین که زمانی گونه چیره کالیفرنیا بود لطیف، آبدار و ترش وشیرین است.

زردآلوی Blenheim از تمامی گونه‌ها لذیذتر است. به علت ماهیت ظریف این گونه، تازه آن به ندرت یافت می‌شود بنابر این برای حفظ طعم ترش و شیرین و رنگ خاص آنها معمولاً این نوع زردآلو را خشک می‌کنند. پیشنهاد می کنم اگر می‌توانید به دنبال زردآلوی تازه Blenheim باشید.



سرمازدکی زردآلو:

اثر كاربرد آتفون و اسید جیبرلیك بر تاخیر در زمان بازشدن گلهای درختان زردآلو رقم شاهرودی در محافظت آنها در مقابل سرمازدگی توسط مورد بررسی قرار کرفته است. ،گنجی مقدم، ابراهیم: مسئول / فرخ، مرتضی: همكار--- وزارت جهاد كشاورزی، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر،

بررسی اثرات ماده فراست گارد در جلوگیری از سرمازدگی بهاره درختان بادام و زردآلو ،قربانی: مصطفوی: همتی: نعمت‌زاده: زندی: عطار: فرومدی، ناصر: خوشنویس: عدلی: مرادی: فاضلی: جراحی، که شرح آن چنین است: بمنظور بررسی ماده فراست گارد در جلوگیری از سرمازدگی بهاره درختان زردآلو آزمایشی در قالب طرح بلوكهای كامل تصادفی با 3 تیمار در 4 تكرار بمورد اجرا گذاشته شد. تیمارها شامل مراحل محلولپاشی و شاهد می‌باشند. كرج، دماوند: بدلیل عدم وجود سرمای بهاره در این مناطق نتیجه‌گیری میسر نبود. نمونه‌های تیمار شده از نظر خواص كیفی مورد بررسی قرار گرفتند كه تفاوتی با تیمار شاهد نداشتند. مشهد: محلولپاشی با غلظت یك درصد در 2 مرحله بر روی درختان مذكور انجام یافت . پس از جمع‌آوری اطلاعات لازم و آنالیز واریانس بین تیمارها اثر معنی‌داری مشاهده نگردید كه بدلیل عدم وجود سرمای بهاره در ایستگاه طرق مشهد طرح مذكور بر روی درختان بادام در بخش بایگ تربت‌حیدریه اجرا گردید كه تگرگ شدید در اردیبهشت ماه سال جاری خسارت جبران ناپذیر بطرح وارد نمود. شاهرود: بدلیل عدم ارسال ماده آزمایشی طرح اجرا نگردید. نتایج آزمایش در شهركرد گزارش نگردیده است . -1 كرج: بمنظور جلوگیری از سرمازدگی بهاره درختان زردآلو آزمایشی در قالب طرح بلوكهای كامل تصادفی با استفاده از ماده فراست گارد انجام گردید. مرحله اول محلولپاشی ،با غلظت 1 درصد، در اسفند ماه در مرحله متورم شدن جوانه‌ها انجام گیردید و در فروردین ماه سرمای ناگهانی با برودت 3 - درجه سانتی‌گراد و رطوبت 74 درصد حادث شده كه كلیه درختان را سرما زده و درختان تیمار شده با درختان شاهد تفاوتی نداشتند و مقاومتی از خود نشان ندادند. -2 شاهرود: این بررسی بر روی رقم زردآلوی شاهرودی باجرا درآمد ولی كلیه تیمارهای هورمونپاشی شده نسبت به سرمای بهاره كه در 15، 16، 17 فروردین به ترتیب با برودت ،1/5 - 6/5 - 5، اتفاق افتاد، دچار سرمازدگی شده و تفاوتی با شاهد نشان ندادند. -3 مشهد: این طرح بر روی درختان زردآلو در ایستگاه گلمكان و بر روی درختان بادام در بخش با یك تربت‌حیدریه بمورد اجرا گذارده شد. محلولپاشی طبق طرح انجام گرفت ولی با نزول سرمای بهاره در شبهای 16، 17 فروردین ماه در بخش با یك تا مرز 6 - درجه مشخص گردید كه این محلول كاربرد قطعی در جلوگیری از خسارت سرمای بهاره ندارد و محلول فراست گارد نمیتواند باعث ایجاد مقاومت بافت تخمدان در مقابل نتایج از شهركرد گزارش نگردیده است .

عوامل موثر بر تحمل به سرما در پنج رقم زردآلو ، .Prunus armeniaca L

تحمل به سرما در پنج رقم زردآلو ،"شاهرودی"، "جهانگیری"، "نصیری"، "نوری" و "شماره 35"، در ایستگاه تحقیقات باغبانی گروه باغبانی دانشکده کشاورزی کرج مطالعه گردید. در سال 1375 اثرات تیمارهای مربوط به تنش آبی روی تغییرات قندهای محلول و پرولین در برگ تعیین گردید. در سال 1376 درصد شکوفایی گل، هدایت الکتریکی عصاره جوانه های گل و درصد خسارت بهاره گل ها در درختان تحت تنش آبی و درختان شاهد بررسی شد. نتایج نشان دادند که مواد قندی محلول در برگ ها در طول ماه های پاییز ذخیره می شوند. هدایت الکتریکی و نشت یون ها ، ++Ca+,K، در شرایط تنش آبی و با مقایسه با شاهد کاهش یافتند. شرایط تنش آبی همبستگی مثبت و معنی دار بین درصد خسارت بهاره و هدایت الکتریکی عصاره های جوانه های گل نشان داد. در سال 1376 بالاترین خسارت بهاره در رقم "شماره 35" و حداقل خسارت در رقم "شاهرودی" مشاهده شد. به نظر می رسد که هدایت الکتریکی عصاره جوانه های گل رقم "شماره 35" با درصد خسارت بهاره مربوط باشد. تغییرات فصلی قندها و اسیدهای آمینه در برگ های زردآلو با توجه به موضوع قدرت حوزه در گل و میوه های تازه تشکیل شده و تحمل آن ها به سرما بحث گردید



عوامل موثر بر تحمل به سرما در پنج رقم زردآلو ، .Prunus armeniaca L

تحمل به سرما در پنج رقم زردآلو ،"شاهرودی"، "جهانگیری"، "نصیری"، "نوری" و "شماره 35"، در ایستگاه تحقیقات باغبانی گروه باغبانی دانشکده کشاورزی کرج مطالعه گردید. در سال 1375 اثرات تیمارهای مربوط به تنش آبی روی تغییرات قندهای محلول و پرولین در برگ تعیین گردید. در سال 1376 درصد شکوفایی گل، هدایت الکتریکی عصاره جوانه های گل و درصد خسارت بهاره گل ها در درختان تحت تنش آبی و درختان شاهد بررسی شد. نتایج نشان دادند که مواد قندی محلول در برگ ها در طول ماه های پاییز ذخیره می شوند. هدایت الکتریکی و نشت یون ها ، ++Ca+,K، در شرایط تنش آبی و با مقایسه با شاهد کاهش یافتند. شرایط تنش آبی همبستگی مثبت و معنی دار بین درصد خسارت بهاره و هدایت الکتریکی عصاره های جوانه های گل نشان داد. در سال 1376 بالاترین خسارت بهاره در رقم "شماره 35" و حداقل خسارت در رقم "شاهرودی" مشاهده شد. به نظر می رسد که هدایت الکتریکی عصاره جوانه های گل رقم "شماره 35" با درصد خسارت بهاره مربوط باشد. تغییرات فصلی قندها و اسیدهای آمینه در برگ های زردآلو با توجه به موضوع قدرت حوزه در گل و میوه های تازه تشکیل شده و تحمل آن ها به سرما بحث گردید